سال انتشار: ۱۳۸۹

محل انتشار: سومین سمینار بین المللی دانه های روغنی و روغنهای خوراکی

تعداد صفحات: ۱۵

نویسنده(ها):

رضا میرشکار – دانشجوی دکتری تغذیه دام، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان
سمیه پاشایی – دانشجوی دکتری تغذیه دام، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان
بهروز دستار – عضو هیئت علمی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

چکیده:

بقایای صنعت روغنکشی پنبه دانه که به عنوان کنجاله پنبه دانه شناخته میشود، یک منبع نسبتاً مناسب پروتئین ۲۲۲ تا ۵۶۰/۲ گرم در هر کیلوگرم) و انرژی قابل متابولیسم ( ۷/۴تا۱۱/۹۹ مگاژول در هر کیلوگرم) میباشد. استفاده از کنجاله پنبه دانه در تغذیه طیور به دلیل وجود گوسیپول، اسیدهای چرب سیکلوپروپنوئید، فیبر زیاد و کیفیت پایین پروتئین آن، محدود شده است. اسید آمینه محدود کننده در کنجاله پنبه دانه، لیزین است. در زمان روغنکشی از دانه- های پنبه، مقداری از گوسیپول آزاد به گروه آمینی اسید آمینه لیزین متصل شده و درنتیجه قابلیت دسترسی لیزین آن برای طیور کاهش مییابد. غلظت گوسیپول آزاد و اسیدهای چرب سیکلوپروپنوئید در کنجاله سویا تحت تاثیر انواع میکروارگانیسمها، روش روغنکشی، نسبت دانه به سبوس، پرز و پوسته دانه قرار میگیرد. غلظت گوسیپول آزاد در گونه- های مختلف کنجاله پنبه دانه در دامنه ۲۰۰ تا ۵۳۰۰ میلیگرم در کیلوگرم قرار دارد. گوسیپول مانع عمل پپسین و تریپسین در لوله گوارش میشود و درنتیجه قابلیت هضم پروتئین را کاهش میدهد. اثرات سمی گزارش شده گوسیپول عبارتند از: کاهش رشد، لنگش و کاهش اندازه و قابلیت جوجه درآوری تخم. گوسیپول و اسیدهای چرب سیکلوپروپنوئید به ترتیب از طریق لکهدار کردن زرده و صورتی رنگ کردن آلبومین، سبب کاهش کیفیت تخم مرغ میگردند. قابلیت تحمل گوسیپول آزاد در طیور بسیار متنوع است (از ۹۰ تا ۱۰۰۰ میلیگرم در کیلوگرم جیره)، با این حال عملکرد مرغان ۲ میلیگرم در روز) نیز تحت تاثیر قرار میگیرد. با وجودی / تخمگذار با مصرف سطوح بسیار پایینتر گوسیپول آزاد ( ۰۲ که غلظتهای کمتر از ۱۵۰ میلیگرم در کیلوگرم جیره، بر رشد جوجههای گوشتی تاثیری ندارد، نشان داده شده است ۶۰ میلیگرم در کیلوگرم) باعث افت راندمان مصرف خوراک میگردد. کاهش – که سطوح پایینتر گوسیپول آزاد ( ۱۰۰ تولید تخم مرغ در مرغهایی که جیرههایی با میزان گوسیپول آزاد بیش از ۱۰۰ میلیگرم در کیلوگرم دریافت میکنند، عمدتاً به دلیل کاهش مصرف خوراک است. وزن و کیفیت تخم مرغ در جیرههایی با میزان گوسیپول آزاد تا ۲۰۰ میلیگرم در کیلوگرم، تحت تاثیر قرار نمیگیرد