سال انتشار: ۱۳۹۱

محل انتشار: اولین همایش ملی حفاظت و برنامه ریزی محیط زیست

تعداد صفحات: ۱۳

نویسنده(ها):

عطا غفاری گیلانده – استادیار دانشگاه محقق اردبیلی.
محمدحسن یزدانی – استادیار دانشگاه محقق اردبیلی.
زهرا امینی – دانشجوی کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه ریزی شهری دانشگاه محقق اردبیلی

چکیده:

انرژی یکی از عوامل مهم تولید در واحدهای صنعتی بوده و در کنار مواد اولیه، نیروی کار، سرمایه، ماشین آلات و تجهیزات مورد استفاده قرار می گیرد.امروزه بکارگیری منطقی انرژی در صنعت، هم در سطح منطقه ای و هم در سطح ملی(خرد وکلان) به عنوان یکضرورت مورد توجه دولتمردان، کارشناسان و دست اندرکاران این بخش قرار گرفته است. شهرک صنعتی شیراز به مساحت تقریبی۷۳۳۱ هکتار ، و با گنجایش حدود ۱۹۷ واحد در ۸ گروه صنعتی در ۵ کیلومتری جنوب غرب شیراز قرار گرفته است. بررسی توانمندی های شهرک صنعتی و خوشه های صنعتی به طور عام و در شیراز به طور خاص در جهت کاهش و مصرف انرژی و بهینهسازی مصرف انرژی و تعمیم آن به سایر نقاط در راستای توسعه پایدار منطقه ای هدف اصلی پژوهش حاضر را تشکیل می دهد.روش تحقیق در این مقاله توصیفی تحلیلی و داده های تحقیق از طریق مطالعه اسناد رسمی و برنامه ای و جمع آوری اطلاعات آماری -از سازمانهای شهری و واحدهای وابسته به شهرک صنعتی و نیز مشاهده و مصاحبه با کارشناسان مربوط فراهم آمده است. در این مقالهابتدا با مروری بر مفهوم، ماهیت و اهداف ایجاد شهرکهای صنعتی و خوشه های صنعتی، به بررسی کارکرد شهرک صنعتی شیراز و توسعه خوشه های صنعتی در جهت کاهش و بهینه سازی مصرف انرژی پرداخته شده است که مشخص گردید در شهرک صنعتی شیراز کارخانجات توانسته اند با اقدامات ساده و بسیار کم هزینه صرفه جویی قابل توجهی در مصرف انرژی بدست آورند. بنابراین مهمترینمسئله در همکاری های بین بنگاهی و خوشه های صنعتی به صورت صرفه جویی های ناشی از مقیاس تولید بوده است که توانستهشامل کل زنجیره تامین و زنجیره ارزش باشد. از سوی دیگر هزینه تامین مواد اولیه خاص برای تولید کنندگان کاهش پیدا کرده است. بنابراین با بوجود آمدن شهرک صنعتی شیراز و به تبع آن خوشه های صنعتی و با توجه به رفتارهای قوی بین بنگاهی اثر افزایش قیمتحامل های انرژی تعدیل و کاهش یافته است. با آگاهی ازمزایای اقتصادی صرفه جویی و بکارگیری بهینه انرژی در واحدهای صنعتی درشهرک مورد نظر به موضوعاتی از این قبیل باید توجه کرد: برنامه ریزی و پیشنهاد راهکارهای مورد نیاز برای بهینه سازی مصرف انرژی؛ شناسایی بخش هایی که امکان صرفه جویی در آنها وجود دارد؛ ارائه روش های مناسب برای کاهش مصرف انرژی مانند: کاهش تلفات در بخش های گوناگون، بهبود وضعیت نگهداری و تعمیرات تجهیزات، سرمایه گذاری و طراحی فرایندهای جدید و استقرار دستگاه های جدیدتر روی تجهیزات.