مقاله «یکی دخمه کردش ز سم ستور» که چکیده‌ی آن در زیر آورده شده است، در تابستان ۱۳۹۱ در زبان و ادب فارسی از صفحه ۷۵ تا ۸۶ منتشر شده است.
نام: «یکی دخمه کردش ز سم ستور»
این مقاله دارای ۱۲ صفحه می‌باشد، که برای تهیه‌ی آن می‌توانید بر روی گزینه‌ی خرید مقاله کلیک کنید.
کلمات مرتبط / کلیدی:
مقاله شاهنامه
مقاله فردوسی
مقاله رستم
مقاله سهراب
مقاله دخمه
مقاله سم ستور

نویسنده(ها):
جناب آقای / سرکار خانم: شایگانفر حمیدرضا

چکیده و خلاصه‌ای از مقاله:
مصراعی که عنوان مقاله حاضر قرار گرفته است، از مصاریع بسیار مشهور و بحث برانگیز فردوسی است. مصراع، مربوط به زمانی است که سهراب بر بازوان پدر، جهان را بدرود کرده است و رستم، قصد آن دارد تا برای فرزند، گوری بسازد اما می گوید اگر برای سهراب دخمه ای زرین بنا کنم، در نبود یا مرگ من این دخمه نیز از بین خواهد رفت؛ بنابراین: «یکی دخمه کردش ز سم ستور»؛ این مصراع، معرکه آرای پژوهشگران شده است و محققانی چون مینوی، شفیعی کدکنی، خالقی مطلق و… درباره آن قلم زده اند. نگارنده در مقاله حاضر کوشیده است تا اولا موافق با نظر مینوی (بر خلاف آرای پژوهندگانی چون خالقی مطلق، شفیعی کدکنی و کزازی) نشان دهد که «سم ستور»، در معنای رایجی که اول بار، بنداری در ترجمه عربی خود از شاهنامه با سوء تفاهم آن را به «حوافر الخیل» (سم یا ناخن چهارپایان) ترجمه کرد، نیست و به معنای جایگاهی است که معمولا کشاورزان و چوپانان برای استفاده های گوناگون از جمله نگهداری احشام در زیر زمین می کنده اند؛ چنان که فردوسی یک بار دیگر نیز واژه «سم» را در همین معنا در داستان «پادشاهی بهرام گور» به کار برده است. ثانیا مساله مهمی که تاکنون بی پاسخ مانده است، دلیل این کار رستم است؛ این که چرا او برای سهراب، دخمه ای از جایگاه ستور در زیر زمین می سازد؟! نگارنده سعی کرده است به سوال فوق پاسخ دهد؛ در واقع اغلب پژوهندگان از آنجا که دلیلی برای این کار رستم نتوانسته اند ارائه کنند، به همان معنای رایج «سم (ناخن) ستور» بسنده کرده و برای ساختن دخمه از «سم» نیز توجیهاتی ارائه کرده اند که در ضمن مقاله خواهد آمد.