سال انتشار: ۱۳۹۱

محل انتشار: همایش ملی شهرهای مرزی و امنیت، چالشها و رهیافتها

تعداد صفحات: ۱۷

نویسنده(ها):

مرتضی کریمی کردآبادی – استادیارگروه جغرافیا دانشگاه جامع امام حسین (ع)
مرتضی شفائی – کارشناس ارشد جغرافیا

چکیده:

مرزها به طور کلی تعیین کننده حدود و قلمرو حاکمیت و مالکیت یک نظام سیاسی هستند و دولت ها را از یکدیگر جدا ومتمایز میکنند. کشور ج.ا.ا به دلیل داشتن مرزهای طولانی، تنوع جغرافیایی مرزها و تنوع کشورهای همسایه که اغلب دچا ربیثباتی یا ضعف هستند در مرزهای خود و بخصوص شهرهای مرزی مشکلات و تنگناهای امنیتی را دارا می باشد. از آنجاکه احساس امنیت جزء بدیهیترین نیاز هر انسان تلقی و از اساسیترین احتیاجات هر حکومت نیز محسوب میگردددرمییابیم که ایجاد امنیت بخصوص امنیت مرزی یکی از مهمترین وظایف هر نظام سیاسی است. در این راستا عوامل مختلفتاثیرگذاری وجود دارد که توجه به آنها میتواند راهی به سوی ایجاد امنیت را در مقابل هر نظام سیاسی بگشاید. از جمله عوامل تاثیرگذار، عوامل جغرافیایی بوده که با توجه به وضعیت فیزیوگرافی و مورفولوژیک خاص زمینهای منطقه، فعال و متنوع بودن فرآیندهای موثر بر شکل زمین شامل: بادها و سیلابهای قوی یکی از پارامترهای مهم و تاثیرگذار فرمهای مورفولوژیکی زمین و مسایل مربوط به آن میتواند باشد. این تحقیق به بررسی فرمهای ژئومورفولوژیکی غالب (مانند: تپههای ماسهای، آبکندها) و نقش آنها در امنیت شهرهای مرزی( میرجاوه تا جالق) پرداخته است. نتایج حاصل نشان میدهد که فرمهای مورفولوژیک زمین هرکدام به نحوی(مثبت، منفی) درامنیت مرزی منطقه موثر بوده و نقش خود را ایفا میکنند. فرمهای مورفولوژیکی مانند: پدیده دشتهای آبرفتی(آبکندها یا ریلها،گالیها، مخروطهافکنهها) و پدیده دشتهای بادرفتی(ریگستانها، حفرههای فرسایشی) نقش بیشتری را نسبت به سایر پدیدهها در بروز مشکلات امنیتی در منطقه ایفا میکنند. اما پدیدههایی مانند: ارتفاعات،گردنهها، صخرهها که حاصل تکتونیک است نقش بیشتری را نسبت به سایر پدیدهها در تامین امنیت منطقه ایفا می کنند. با توجه به موضوع این تحقیق و اهداف ذکر شده، نوع روش تحقیق توصیفی – تحلیلی و بر اساس ماهیت کاربردی میباشد که با جمع آوری دادهها و اطلاعات از طریق منابع کتابخانه ای و مطالعه میدانی به بررسی موضوع مورد نظر در منطقه مورد مطالعه پرداخته شده است