سال انتشار: ۱۳۹۰

محل انتشار: همایش ملی قشم و چشم انداز آینده

تعداد صفحات: ۱۴

نویسنده(ها):

محمدعلی بصیری – عضو هیئت علمی گروه سیاسی دانشگاه اصفهان
هاله بختیاری – دانشجوی کارشناسی ارشد مطالعات منطقهای دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهرض

چکیده:

کمتر منطقه جغرافیایی درجهان وجود دارد که مانند منطقه خلیج فارس اهمیتی اقتصادی، سیاسی واستراتژیک داشته باشد. ویژگی منحصر به فرد منطقه خلیج فارس وجایگاه آن در پازل اقتصادی وامنیتی جهان باعث شده تا برخی ازاستراتژیستها در توصیف آن ازاصطلاح هارتلند (قلب زمین) استفاده کنند. همین اهمیت و وجود ذخایر عظیم نفت وگاز، موجب شده تا از دیر باز امنیت وترتیبات امنیتی این منطقه یکی از دغدغهها ونگرانیهای کشورهای منطقه والبته قدرتهای فرامنطقهای باشد. تجربه سالیان گذشته به روشنی حکایت از این دارد که الگوی امنیتی حاکم بر خلیج فارس همواره تحت تاثیرتمایلات و خواستههای قدرتهای بزرگ شکل گرفته است. دراین میان ایران به عنوان کشوری که سراسر پهنه شمالی خلیج فارس وبیشترین ساحل را در اختیار دارد و از منابع عظیم نفت وگاز نیز برخوردار بوده ونیز دارای جزایر مهمی دراین منطقه است، همواره مهمترین نقش را در ترتیبات امنیتی این منطقه بر عهده داشتهاست. تحقیق حاضر برآن است تا به این پرسش اصلی پاسخ دهد که قشم چه جایگاهی درنظام های امنیت خلیج فارس دارد؟ جزیره قشم به عنوان جزئی از خاک سرزمین اصلی در گلوگاه حیاتی هرمز قرار دارد.این جزیره به علت موقعیت بسیارممتازی که دارد،وخصوصا به سبب وسعت، نزدیکی به بندر پر اهمیت عباس، سواحل عمیق جهت ایجاد لنگرگاه ونیزفاصله با شیخ نشینها دارای اهمیت بسیاری است.قشم، دروازه جنوب غربی به ایران وآسیای میانه از طریق خلیجفارس وبندرعباس می باشد، و جزیره ای استراتژیک در کریدور شمال-جنوب می باشد. با توجه به این مولفههاوتقویتتواناییهایبالقوه ایران،وگسترشارتباط با کشورهایمنطقه، میتوان به همگرایی وهمبستگی منطقهای دست یافت واز این طریق به امنیت در خلیج فارس رسید.