سال انتشار: ۱۳۹۱

محل انتشار: نخستین همایش ملی شخصیت و زندگی نوین

تعداد صفحات: ۱۸

نویسنده(ها):

اکرم کریمی –
فاطمه ظریف جلالی –
الهه حجازی –

چکیده:

یکی از مهم ترین موضوعاتی که امروزه پیرامون هویت بحث میشود مسئله بحران هویت می باشد، این امر با توجه به شرایط تاریخی و جغرافیایی حاصل می شود که میان فرهنگ، سنت ها و باورهای جامعه مبدا با جامعه مقصد تفاوت باشد از این رو در رابطه با جامعه ایران می توان چگونگی برخورد مردم و خصوصا زنان را از مرحله سنتی به مرحله مدرن و ورود مهاجران افغانی و چگونگی دچار این مهاجران افغانی به بحران هویتی را شرح داد. از انجایی که داشتن یک حس منسجم و محکم از هویت پیش نیاز رشد بهینه شخصی در طول زندگی است و عدم تشکیل چنین حسی می تواند زمینه ساز آسیبهای روانی – اجتماعی باشد، در چنین زمانی که افراد دچار دوگانگی به لحاظ ارزش ها، هنجارها و سنت ها شده اند و اقدام به شکل دهی خود و هویت نوین می کنند، می خواهیم بدانیم که طی فرایند هویت سازی چند سبک هویت میان کنشگران خودی و غیر خودی حاصل می- شود و در این رابطه آیا میان متغیرهایی مانند مفهوم خود، باورهای مذهبی و تحصیلات پدر و مادر با سبک های هویت ارتباط مستقیمی وجود دارد یا خیر؟همچنین این امر در رابطه با متغیرهای دیگری مانند مفهوم خود(خود تحصیلی و خود غیر تحصیلی) چگونه است؟ از این رو در این پژوهش به منظور دست یابی به اهداف ذیل، از سه پرسشنامه مقیاس باورهای مذهبی، پرسشنامه توصیف خودو پرسشنامه سبک های هویت استفاده شد، جامعه آماری این پژوهش کلیه دانش آموزان دختر ۱۵ تا ۱۷ ساله مناطق ۲۲ گانه تهران ( برای دانش آموزان ایرانی) و کلیه دانش آموزان دختر ۱۵ تا ۱۷ ساله مدارس خودگردان افغانی دراستان تهران می باشد و حجم نمونه بر اساس روش کوکران برای گروه ایرانی ۳۶۰ و در مورد گروه افغانی تعداد ۲۰۰ پرسشنامه می باشد.پرسشنامه ها پس از تعیین اعتبار بین افراد توزیع گردیدند.از جمله یافته های این پژوهش می توان به همبستگی بین متغیرهای مفهوم خود کلی وسبک هنجاری، r=0،۵۵۱ و مفهوم خود کلی و سبک اطلاعاتی، r=0،۵۳۰ اشاره نمود،. این امر نشان می دهد که نوجوانان دختر ایرانی با مفهوم خود مثبت تر به سبک هنجاری و سپس اطلاعاتی متمایل هستند. در بین متغیرهای پژوهش مفهوم خود تحصیلی r=0،۴۹۷ مفهوم خود غیر تحصیلی r=0،۳۶۵ و باور مذهبی r= 0.407) با سبک اطلاعاتی همبستگی دارند. به همین ترتیب، مفهوم خود تحصیلی r=0،۴۲۱ مفهوم خود غیر تحصیلی r=0،۴۹۸ و باور مذهبی r=0،۳۷۱ با سبک هنجاری نیز همبستگی دارند. در گروه افغانی بررسی ضرایب همبستگی نشان می دهد که بالاترین میزان رابطه بین متغیر مفهوم خود کلی و سبک هنجاری با r=0،۵۴۵ و سپس بین مفهوم خود غیر تحصیلی با سبک هنجاری r=0،۴۶۸ دیده می شود به این معنا که نوجوان افغانی با شناخت خود و توانایی ها و قابلیتهایش به پردازش هنجاری اطلاعات مربوط به هویت می پردازند. . همچنین سبک اطلاعاتی با مفهوم خود تحصیلی r=0،۳۹۴ با مفهوم خود غیر تحصیلی r=0،۲۷۶ و با خود کلی r=0،۴۱۳ همبستگی مثبت و معنادار دارد.سبک مغشوش در گروه ایرانی با مفهوم خود تحصیلی r=-0،۱۱۴ همبستگی منفی دارد این امر نشان دهنده اهمیت عامل تحصیلات در هویت یابی دختران ایرانی است که با توجه به آمار پذیرش دانشگاهها و افزایش اهمیت تحصیل دختران در سالهای اخیر قابل توجیه است. این متغیر در گروه افغانی با هیچ یک از متغیرهای پژوهش رابطه همبستگی را نشان نداده است.