سال انتشار: ۱۳۸۵

محل انتشار: چهارمین کارگاه فنی زهکشی و محیط زیست

تعداد صفحات: ۱۸

نویسنده(ها):

ابراهیم پذیرا – عضو گروه کار زهکشی، کمیته ملی آبیاری و زهکشی ایران، عضو هیأت علمی و مدی

چکیده:

عملیات آبشویی نمک های محلول از نیمرخ خاک های مسئله داررا می توان به روش های متنوع و متفاوتی برنامه ریزی نمود، لیکن مسأله مهم، تشخیص آن است که اجرای این امر بدون پوشش زراعی و یا همراه با عملیات کشت و کار به انجام رسد . در شرایطی که برای آبشو ئی مقدماتی به مقادیر قابل توجهی آب آبشویی نیاز باشد موجبات تضعیف قدرت باروری خاک به دلیل از دست رفتن عناصر غذایی و با اهمیتی از قبیل ازت، پتاسیم و غیره فراهم می آید . به جهت تقویت و ترمیم درجه حاصلخیزی خاک ها و بهبود خواص فیزیکی آنها که پس از یک دوره استغرا ق از طریق پخش و نگهداری آب به روی سطح اراضی، ویژه گ ی های فیزیکی خاک ها احیاناً نامطلوب خواهد شد. بعضی اقدامات به زراعی توصیه گردیده است. این قبیل برنامه ها نه تنها از نظر بهبود خواص فیزیکی و افزایش قدرت باروری خاک ها بلکه به عنوان اقداماتی که قادر به بازگش ت درآمد م ی باشند (از طریق تولید محصول طی دوره اجرای برنامه تناوب اصلاحی خاک) قابل ملاحظه هستند. عواملی چند در تعیین روش آبشویی خاک ها مؤثر است که از آن جمله می توان به ترتیب اهمیت موارد زیر را برشمرد: – منابع آب قابل استفاده (سطحی و یا زیرزمینی).- آثار اجرای یک دوره عملیات آبشویی نم کهای محلول بر کاهش درجه حاصلخیزی و باروری خاک ها. – امکانات کاربرد مواد شیمیایی (کودهای معدنی) در منطقه، پس از انجام موارد گفته شده. – درجه مهارت فنی مسئولان اجرایی پروژه و بهره برداران.انتخاب روش مناسب برای اصلاح عملی خاک ها با توجه به موارد بیان شده فوق تشخیص داده خواهد شد . در این راستا کاربرد ارقام و اعداد شوری (و سدیم ) زدایی خاک ها که از طریق آزمون های مزرعه ای حاصل آمده است (منحنی های شوری و سدیم زدایی خاک ها) و بدلایل ضرورت های کاربردی، تخصصی و تکمیلی نسبت به تعریف ریاضی داده ها از طریق برازش بر نوعی رابطه ریاضی اقدام گردیده و می تواند خاک های مسئله دار از « اصلاح و بهسازی تدریجی » مورد استفاده برنامه ریزان قرار گیرد . بدلیل اینکه گزینه طریق عملیات کشت و کار (و آبیاری ) کمتر در کشور مورد امعان نظر بوده است، بدین دلیل در این بررسی به این گزینه پرداخته شده است.