سال انتشار: ۱۳۸۸

محل انتشار: سومین کنگره علوم ترویج و آموزش کشاورزی

تعداد صفحات: ۱۷

نویسنده(ها):

غریب فاضل نیا –

چکیده:

در روزگاری که نه خواندن کلمه که خواندن جهان شرط اساسی بقاء ملّتها ، جوامع و و اقعیت بخشیدن به گفت و شنود میان افراد، سیاست گزاران، سازمانها و نهادها و حتی تمدنها است و نیز پیشرفتهای اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و سیاسی جوامع (شهری و روستایی ) به مشارکت آزادانه و آگاهانه عموم مردم مطلع و آگاه بستگی دارد، تلاش در جهت آگاه سازی و ارتقاء سط ح دانش و توسعه دامنه سواد اطلاعاتی ساکنین جوامع روستایی، یک نیاز ضروری و شایسته توجه م ی باشد. این ضرورت بویژه در سالیان اخیر اهمیت مضاعف نیز یافته است . تصور بر این است که شناخت و آگاهی روستائیان از، و به طور کلی داشتن شناختهای گوناگون در زمینه های مختلف ، می تواند آنها را در رویارویی با چالشهای فراروی زندگی فردی ، اجتماعی و حرفه ای مجهزتر کند . این بدان معنی است که کسب دانش و توسعه دامنه اطلاعاتی روستائیان،- متناسب با مقتضیات زندگی و معیشت روستایی که گستره ای از موضوعات متنوع را نیز دربر می گیرد-، و به طور کلی فراگیری قواعد بازی زندگی فردی، اجتماعی و حرفه ای می تواند منشأ تفکرات، تصمیمات و اقدامات خردمندانه تری در شئون مختلف فوق توسط ایشان باشد. قاعدتاً، اقدامات معطوف به آگاه سازی و توسعه دامنه سواد اطلاعاتی روستائیان، مستلزم داشتن رهیافتی کارآمد و نیز برن امه های اقدام می باشد . در این بین رهیافت ترویج روستایی به عنوان راهبردی اساسی مطرح می باشد، که انتظار می رود با بکارگیری آن، روستائیان را د ر برقراری یک تعامل سازنده و پایدار با محیط پیرامون و شرایط همواره در حال تغییر مناسبات اقتصادی، اجتماعی، سیاسی و فرهنگی یاری کرده و به مثابه رهانیده و آنها را با قافله تمدن « بی خبری و ناآگاهی » محرکی انگیزشی، روستائیان و مناطق روستایی را از قید همواره در حال پیشرفت بشری همگام سازد و در نهایت زمینه های تحقق جامعه اطلاعاتی روستایی – که پویایی، تحرک و نقش آفرینی متناسب با شر ایط زندگی در عصر اطلاعات و ارتباطات از مشخصه های بارز آن است – را فراهم آورد . گام اول در ارائه الگوی بهینه برنامه ریزی ترویج و اطلاع رسانی روستایی ، همانا تبیین، شناسایی و طبقه بندی نیاز های شناختی و اطلاعاتی روستائیان در حیطه های زندگی شخصی، اجتماعی و حرفه ای می باشد . بر این اساس این مقاله با درک اهمیت این موضوع، در صدد است با کنکاش در متون علمی و بهره گیری ازتجارب ، مطالعات شخصی و نیز نتایج برخی مطالعات میدانی، با تبیین، شناسایی و طبقه بندی نیاز های شناختی و اطلاعاتی روستائیان در حیطه های زندگی شخصی، اج تماعی و حرفه ای ، داده ها و اطلاعات پایه را برای تدوین و ارائه برنامه های ترویج روستایی فراهم آورد.