سال انتشار: ۱۳۹۳

محل انتشار: اولین همایش ملی کشاورزی، محیط زیست و امنیت غذایی

تعداد صفحات: ۱

نویسنده(ها):

ایرج امیری – دانشجوی دکتری منابع طبیعی بیابان زدایی دانشگاه یزد
جواد درینی – دانشجوی دکتری منابع طبیعی بیابان زدایی دانشگاه یزد

چکیده:

اگروفارستری طرحی است که بر اساس نیاز اکولوژیک گیاهان ، جهت وسرعت باد غالب، بافت خاک،سرعت آستانه فرسایش بادی وکشاورزی مردم اجرا می گردد ،تا بتوان ضمن تامین اهداف تثبیت شن، تراکم گونه های جنگلی را در منطقه کنترل نموده واز اراضی بین نوارهای بادشکن به عنوان زمین کشاورزی استفاده نمود. روش های اگروفارستری ابزار مهمی برای اصلاح و بهبود زندگی جوامع روستایی و حفاظت از منابع طبیعی می باشد. منطقه جیرفت با توجه دارا بودن تنوع اقلیمی خاصی، دارای انواع پوشش گیاهی اعم از گونه های جنگلی ومرتعی می باشد و کشاورزان با استفاده از دانش بومی اقدام به کاشت گونه های جنگلی مختلف در اطراف مزارعشان جهت جلوگیری از بادهای گرم و سرد وحفاظت از محصولات کشاورزی نموده اندکه در این تحقیق در خصوص استفاده از گونه های جنگلی به عنوان بادشکن و فعالیت های کشاورزی مردم منطقه جیرفت ،لیستی از سیستم های اگروفارستری منطقه شناسایی وجمع آوری گردیدکه در مجموع ۴ نوع سیستم اگروفارستری در منطقه جیرفت شناسایی شد که عبارتند از: ۱- سیستم زراعت -جنگلکاری (Agro-Silviculture ): یعنی پرورش درخت جنگلی به همراه زراعت. این سیستم یک سیستم بسیار ساده از اگروفارستری می باشدکه از نظر بوم شناختی کاری مطلوب است ، به شرط آن که دوره آیش بعدی طولانی باشد تا درختان مجال حاصلخیز کردن خاک را پیدا کنند، که اجزای این سیستم در منطقه عبارتنداز:کشت مخلوط کهورویونجه گز شاهی و جو اکالیپتوس ویونجه نخل خرما و یونجه سپیدار وگندم کنار ونخل خرما ۲- سیستم جنگلکاری مرتعداری ) – (Silvo-pastoral : زمانی که از زمین برای امورجنگلکاری ودامپروری استفاده می شود زمانی به اجرا در می آید که نوع کاربری زمین ابتدائاً به صورت کشت محصولات جنگلی بوده وپرورش دام از طریق چرا، مستلزم چرای کنترل شده از پوشش گیاهی جنگلی است ۳- زراعت- جنگلکاری- مرتعداری (Agro-) silvo-pastoral: جایی که از اراضی برای زراعت ، جنگلکاری ودامپروری استفاده می شود که به مفهوم پرورش جنگل با زراعت ودامداری به صورت تلفیقی است. که اجزای این سیستم در منطقه عبارتنداز:کشت مخلوط کهورویونجه همراه با پرورش دام -گز شاهی و جو همراه با پرورش دام- اکالیپتوس ویونجه- نخل خرما و یونجه همراه با پرورش دام -سپیدار وگندم همراه با پرورش زنبور عسل – کنار ونخل خرما همراه با پرورش گاو .همان گونه که از اسمش بر می آید، تلفیقی از فعالیت های زراعت وجنگلکاری- مرتعداری است . استفاده از این اراضی می تواند ترکیبی از کشاورزی ودامپروری باشد که عمدتاً متکی بر علوفه تولیدی از گونه های درختی ودرختچه است .این نظام باید در مناطقی به اجرا درآید که مستعد کشاورزی باشد . ۴- زراعت -جنگلکاری- مرتعداری وپرورش ماهی وحیوانات : (Agro silvi aqua pastoral) این حالت، یک سیستم بسیار پیچیده از اگروفارستری می باشد که هر سه سیستم قبلی را شامل می شود.