سال انتشار: ۱۳۸۷

محل انتشار: شانزدهمین همایش انجمن بلور شناسی و کانی شناسی ایران

تعداد صفحات: ۶

نویسنده(ها):

مریم شهابی فر – بخش کانی شناسی مرکز تحقیقات فرآوری مواد معدنی
بهزاد محرابی – گروه زمین شناسی دانشگاه تربیت معلم

چکیده:

براساس مطالعات میکروسکپی نوری، میکروسکپ الکترونی روبشی SEM و الکترون مایکروپروب EPMA برای اولین بار سری برنونیت ۳PbCuSbS و سلیگمانیت ۳PbCuAsS بانحلال جامد ناقصدر نمونه های کانسار زرشوران شناسایی شدند. این سری از سولفوسالتهای بسیار نادر هستند که تا کنون به صورت آزمایشگاهی سنتز نشده اند و در مورد محدود یا کامل بودن انحلال جامد آنها اتفاق نظر وجود ندارد. نمونه های مورد مطالعه در تصویر الکترونهای برگشتی دارای زوناسیون منظم ساختاری و نامنظم هستند. سری تتراهدریت-تنانتیت و کانی ژئوکرونایت نیز به صورت همیافت با این سری مشاهده می شوند. در نمونه های مورد بررسی دامنه تغییرات درصد وزنی ارسنیک و آنتیموان به ترتیب ۰/۷۰ تا ۷/۹۶ برای ارسنیک و ۱۵/۹۷ تا ۲۵/۱۱ برای آنتیموان است. ضریب همبستگی بین ارسنیک آنتیموان ۰/۹۴ – است که معرف جانشینی این دو عنصر به جای یکدیگر است. براساس نسبت As/(As+Sb دامنه تغییرات گزارش شده در این سری بین ۰/۰۵ تا ۰/۵۴ در نمونه های زرشوران ۰/۰۴ تا ۰/۴۴ است. شواهد به دست آمده از نمونه های زرشوران نیز وجود انحلال جامد محدود را برای این سری تایید می کند. مقدار ناچیزی طلا و نقره در ساختمان این سری وجود دارد که حداکثر مقدار طلا ۰/۱۴ و نقره ۰/۱۸ درصد وزنی است. با توجه به وجود زوناسیون منظم و نامنظم و تغییرات گسترده ترکیب شیمیایی به نظر می رسد که تبلور سری برنونیت-سلیگمانیت حداقل به صورت بخشی در شرایط غیر تعادلی صورت گرفته است. جانشینی وسیع و گسترده ارسنیک و آنتیموان نشان دهنده نوسان در ترکیب شیمیایی سیال هیدروترمال تشکیل دهنده کانسار زرشوران است.