مقاله شان «ماهیت» بدون وجود: مطالعه ای تطبیقی میان فلسفه ابن سینا و حکمت متعالیه که چکیده‌ی آن در زیر آورده شده است، در بهار و تابستان ۱۳۹۱ در حکمت سینوی (مشکوه النور) از صفحه ۵۳ تا ۶۸ منتشر شده است.
نام: شان «ماهیت» بدون وجود: مطالعه ای تطبیقی میان فلسفه ابن سینا و حکمت متعالیه
این مقاله دارای ۱۶ صفحه می‌باشد، که برای تهیه‌ی آن می‌توانید بر روی گزینه‌ی خرید مقاله کلیک کنید.
کلمات مرتبط / کلیدی:
مقاله ماهیت
مقاله وجود
مقاله تحصل ماهیت
مقاله تقدم ماهیت
مقاله شیئیت
مقاله شان ظلی
مقاله ابن سینا
مقاله ملاصدرا

نویسنده(ها):
جناب آقای / سرکار خانم: شهیدی فاطمه
جناب آقای / سرکار خانم: حکمت نصراله

چکیده و خلاصه‌ای از مقاله:
در رابطه وجود و ماهیت مشهور این است که ماهیت، تابع وجود و منتزع از آن است و به بیان دقیق تر و تحلیلی تر، هیچ شانی به جز شان ظلی و تبعی نسبت به وجود ندارد. چنین تحلیل و تبیینی از ماهیت با مبنای اصالت و وحدت وجود صدرایی کاملا سازگار است ولی در جواز انتساب آن به حکمایی که در مقام تعیین یکی از این دو (وجود و ماهیت) به عنوان امر اصیل نبوده اند – و به طور خاص ابن سینا – تردید جدی وجود دارد. در متون شیخ عبارات فراوانی وجود دارد که در آن ها ماهیات دارای شان و شیئیتی مستقل از وجود دانسته شده و از آن مهم تر متونی وجود دارد که شیخ به تقرر و تحصل و ثبوت ماهیت پیش از عروض وجود (اعم از وجود عینی و وجود عقلی یا وهمی) پرداخته و حتی برای این مقام ماهیت محل و مقری تعیین کرده است. این ها همه نافی شان ظلی و تبعی برای ماهیت است. از طرف دیگر جست و جو در آثار ملاصدرا به ما نشان می دهد که هرچند او طبق مشی آموزشی خود-که در مراحل ابتدایی تا حد امکان همراه و هم رای قدما گام بر می دارد – گاهی گونه ای شانیت صرف نظر از وجود را برای ماهیت می پذیرد ولی آن گاه که از موضع حقیقی خود و با تکیه و تاکید بر مبانی اش سخن می گوید، هرگونه شیئیت مستقل از وجودی را از ماهیت نفی می کند و هیچ شانی جز ظلیت نسبت به وجود برای آن قائل نیست. بنابراین از یک سو نصوص رسیده از جانب شیخ، جایگاه و احکامی را که ملاصدرا برای ماهیت قائل شده است، تایید نمی کند و از سوی دیگر مبانی شیخ بر خلاف مبانی صدرا چنین اقتضایی را ندارد.