سال انتشار: ۱۳۸۹

محل انتشار: نخستین کنفرانس پژوهشهای کاربردی منابع آب ایران

تعداد صفحات: ۷

نویسنده(ها):

سیامک محمودی سیوند – عضو هیات علمی موسسه تحقیقات آب
رضا باقری نژاد – کارشناس سازمان آب منطقه ای استان آذربایجان غربی

چکیده:

غار کارستی کتله خور در استان زنجان و در نزدیکی شهر گرماب واقع شده است .مختصات جغرافیایی دهانه غار به طول ۴۸ درجه ۰۹ دقیقه و ۳۹ ثانیه شرقی و عرض ۳۵ درجه و ۵۰ دقیقه ۰۰ ثانیه شمالی می باشد. غار در پیکره کوه ساقیزلوداغی ودر آه کهای روشن رنگ سازند قم به سن الیگومیوسن شکل گرفته است.این غار مشتمل بر ۳ طبقه است که در این تحقیق ۱۱۰۰ متر از طبقه اول این غار نقشه برداری شده است .راستای اصلی غار شرقی-غربی بوده و پهنای غار از دهانه ورودی به انتهای غار عریض تر می شود. غار از لحاظ طرح و الگو از نوع ماز ساده و آناستوموتیک است. طبقات این غار مطبق و چند فازه و تقریبا افقی بوده و توسط چاهک های نسبتا عمود ی به هم متصل می شود(مانند: چاهک کف تالار مهرداد) . ۳۷ سطح مقطع عرضی از معابر غار برداشت و ترسیم شده است که مقاطع بیضوی ،مستطیلی وT شکل مبین شرایط اشباع در ابتدا و سپس- با افت سطح آب – شرایط کانالی در زمان تشکیل غار می باشد .تالارها و گنبدهای ایجاد شده در غار در تلاقی گذرگاه ها ویا به علت از میان رفتن نیرو و حمایت شناوری آب حادث شده اند .پایین افتادن سطح آب در غار و وجود شکستگ یهادر سقف باعث شده است که آب های فرو رونده به درون سیستم غار راه یابند و با توجه به تغییرات فشاردی اکسیدکربن نهشته های غاری نظیر استالاگمیت،استالاکتیت ،ستون،روانسنگ،پوسته و دیگر نهشته های در این غار دیده شود.محاسبه ضریب کاهش آبدهی چشمه های نزدیک غار چنین اذعان می دارد که فرآیند کارستی شدن در آبخوان از توسعه زیادی برخوردار نیست اما پدیده های کارستی در سطح نشان از توسعه زیاد کارست دارد