سال انتشار: ۱۳۹۱

محل انتشار: همایش ملی و جشنواره علمی خرمای ایران

تعداد صفحات: ۱۲

نویسنده(ها):

سید ابوافضل جوادیان – عضو هیئت مدیره صندوق بیمه کشاورزی
حسین حدادنژاد – مدیر گروه بیمه باغات و منابع طبیعی صندوق بیمه کشاورزی
محمد حسن نخستین آصف – کارشناس مسئول گروه بیمه باغات و منابع طبیعی صندوق بیمه کشاورزی

چکیده:

خرما در مناطق گرمسیر و نیمه گرمسیر جنوب کشور و در بیش از ۱۰ استان از جنوب غرب تا جنوب شرق و تا حدودی در مرکز ایران کشت و کار میگردد. بر اساس آخرین آمارهای منتشرشده وزارت جهاد کشاورزی در سال ۸۷ مجموع سطح زیر کشت خرمای آبی بارور کل کشور با حدود ۴۰۰ رقم معادل ۱۸۶۷۱۴ هکتار است که برابر با ۱۰ درصد سطح زیر کشت کل باغات بارور کشور میباشد و مقام سوم سطح زیر کشت پس از پسته و انگور را دارا میباشد. در این راستا بیمه این محصول از سال زراعی ۷۶-۷۵ پس از پایان مطالعات بیمهپذیری این محصول در ۲ استان سیستان و بلوچستان و کرمان به عنوان اولین محصول باغی شروع گردید. سطح بیمه در سال شروع بیمه این محصول برابر با ۱۸۵ هکتار بوده که در طول پانزده سال اجرای بیمه این محصول با میانگین نرخ رشد ۳۰ درصد در سال زراعی ۹۰-۸۹ به ۷۶۰۰۰ هکتار رسیده است که برابر با ۴۰ درصد سطح زیر کشت کشور می باشد. عوامل خطر تحت پوشش بیمه این محصول در سالهای اولیه شامل سرما، تگرگ، باران بیموقع زمان تلقیح، وزش باد گرم در زمان تلقیح، زلزله و طوفان بوده است که از سال زراعی ۷۹-۷۸ عارضه خشکیدگی خوشه خرما و ترشیدگی نیز به دلیل درخواست و گزارشات متعدد و پس از بررسیهای اولیه مورد تائید و جزء عوامل خطر این محصول قرار گرفت و از این سال بخش عمده خسارت ها به این عامل تعلق داشته بطوری که در سال شروع بیمه عارضه خشکیدگی خوشه خرما ، ۲۴ درصد غرامت ها به این عامل تعلق داشت و هر ساله این درصد افزایش یافته بطوری که در سال های اخیر حدودا ۱۰۰ درصد غرامت ها ناشی از عامل خطر خشکیدگی خوشه خرما بوده است. همچنین گسترش استانی این عامل خطر نیز نگران کننده است بطوری که در ابتدا در دو استان کرمان (کهنوج) و هرمزگان دیده شد و در حال حاضر در کل مناطق خرما خیز کشور دیده می شود.در چند سال اخیر برنامه مدون و منسجمی مانند ارائه تخفیف در حق بیمه سهم بیمه گزار در صورت نداشتن خسارت در جهت بهبود مطلوبیت بیمه و افزایش سطح بیمه انجام گرفته است ولیکن تا توسعه سطح بیمه به حد مطلوب هنوز فاصله زیاد داریم. در حال حاضر صندوق بیمه برنامه های با همکاری دانشگاهها و مراکز تحقیقاتی وابسته، نسبت به استانداردسازی برآورد پتانسیل تولید و ارزیابی خسارت و همچنین استفاده از پلاک شناسایی درختان به منظور کاهش خطا در ارزیابی خسارت و بالا بردن دقت و کاهش مخاطرات اخلاقی را در دست اقدام دارد.