سال انتشار: ۱۳۹۱

محل انتشار: سی و یکمین همایش علوم زمین

تعداد صفحات: ۱۰

نویسنده(ها):

علی یار محمدی – دانشجوی دکتری زمین شناسی اقتصادی دانشگاه تربیت مدرس
ابراهیم راستاد – عضو هیئت علمی گروه زمین شناسی دانشگاه تربیت مدرس

چکیده:

حوضه شمال تیران در ۴۵ کیلومتری شمال غرب اصفهان قرار داشته که دربردارنده کانسارهای روی سرب از جمله وجین پایین، وجین بالا، انجیره- چکاب و خانه سورمه میباشد. قدیمیترین واحدهای سنگی منطقه شامل شیل، ماسه سنگ و اسلیتهای تریاس میباشد که بر روی آنها کنگلومرا و ماسه سنگ قرمز قاعده کرتاسه قرار میگیرد. دیگر واحدهای کرتاسه تحتانی در این حوضه که بر روی این واحد قاعدهای قرار دارند شامل دولومیتهای ماسهای زرد رنگ Kc آهکهای ضخیملایه اربیتولیندار Kl تناوب شیل، آهک و مارن Ks و آهکهای ضخیم لایه Klu که جوانترین واحد سنگی در منطقه بوده و ارتفاعات شمال غرب منطقه را تشکیل میدهد. کانیسازی سرب و روی در این منطقه در دو افق معدنی اصلی رخ داده است. افق اول که در معادن وجین پایین، وجین بالا، انجیره- چکاب و خانه سورمه دیده میشود در بخش بالایی آهکهای ضخیم لایه Kl و زیر شیلهای واحد Ks قرار دارد. ماده معدنی به شکل لایهای بوده و بطور کامل از روند لایه بندی تبعیت میکند. مهمترین رخساره کانهدار در این افق شامل رخساره آهک شدیداً سیلیسی حاوی ماده آلی میباشد. در این رخساره، سیلیس به همراه سولفیدها که عمدتاً اسفالریت وکمتر گالن، پیریت و تترائدریت میباشد، بطور گسترده جانشین سنگ آهک اولیه و فسلهای اربیتولین موجود در آن شده اند. بافت ماده معدنی در این رخساره بصورت جانشینی و لامینههای سیلیسی- سولفیدی چینخورده و رگچهای میباشد. کانی سازی در افق دوم که تنها در معدن خانه سورمه دیده میشود، در داخل واحد Ks و در بخش بالایی آهک میکریتی متوسط لایه تیره رنگ حاوی مقادیر فراوان اربیتولین میباشد که بلافاصله با یک واحد شیلی سیاه پوشیده میشود. بنابراین تنها در معدن خانه سورمه هر دو افق کانی سازی را می- توان مشاهده نمود. ماده معدنی در این افق نیز لایهای بوده و بطور کامل از روند لایهبندی تبعیت می- کند. مهمترین رخساره کانهدار در این افق شامل رخساره آهک اسپاریتی- سیلیسی می باشد که در این رخساره کانی گالن و کالکوپیریت و به میزان کمتر پیریت و تترائدریت به همراه کلسیت و سیلیس بصورت رگچهای و پر کننده فضاهای خالی دیده میشوند.