مقاله خردگرایی یا نص گرایی در البدء و التاریخ که چکیده‌ی آن در زیر آورده شده است، در بهار و تابستان ۱۳۹۲ در تاریخ و تمدن اسلامی از صفحه ۵۹ تا ۸۰ منتشر شده است.
نام: خردگرایی یا نص گرایی در البدء و التاریخ
این مقاله دارای ۲۲ صفحه می‌باشد، که برای تهیه‌ی آن می‌توانید بر روی گزینه‌ی خرید مقاله کلیک کنید.
کلمات مرتبط / کلیدی:
مقاله ابن طاهر مقدسی
مقاله تاریخ نگاری اسلامی
مقاله خردگرایی
مقاله نص گرایی
مقاله نقد اخبار تاریخی

نویسنده(ها):
جناب آقای / سرکار خانم: پورعبادی خضر
جناب آقای / سرکار خانم: فرهمند یونس

چکیده و خلاصه‌ای از مقاله:
برخی از محققان، مطهر بن طاهر مقدسی (د. پس از ۳۵۵ هـ) مولف کتاب البدء و التاریخ را «خردگرا» و «معتزلی» دانسته اند و برآن اند که البدء کتابی است تاریخی – فلسفی، زیرا نمونه های خردگرایی در این کتاب از نظر ظاهری و کمی قابل توجه است؛ به علاوه مقدسی از واژه «عقل» در استدلال های کلامی چون اثبات مباحث نبوت و شریعت و در تحلیل مضامین اخبار تاریخی فراوان استفاده کرده و هر جا که مناسب دیده، به آراء فلاسفه یونانی و بزرگان خردگرای معتزله استشهاد کرده است. در این مقاله، پس از بررسی مباحث معرفت شناسی، فلسفی و روش نقد اخبار او در کتاب مزبور، این پرسش را مطرح می سازد که خردگرایی و استدلال های عقلانی مقدسی چه جایگاهی در نقد گزارش ها و اخبار تاریخی کتاب دارد؟ سرانجام، بدین پاسخ دست یافته که مقدسی برخلاف پندار عموم محققان پیوسته میان دو جریان عقل گرایان و نص گرایان در تردید و تردد است؛ از این رو، به رغم تاکیدهای مکرر بر عقل گرایی گزارش های تاریخی وی تفاوت بایسته ای با دیگر نوشته های روایی – تاریخی هم عصر خود ندارد.