سال انتشار: ۱۳۸۹

محل انتشار: دومین همایش ملی کشاورزی و توسعه پایدار (فرصتها و چالشهای پیش رو)

تعداد صفحات: ۸

نویسنده(ها):

زهرا اورنگی – دانشگاه آزاد اسلامی واحد شیراز، دانشکده علوم کشاورزی
منصوره معینی – دانشگاه آزاد اسلامی واحد شیراز، دانشکده علوم کشاورزی
علی نقی فرح بخش – دانشگاه آزاد اسلامی واحد شیراز، دانشکده علوم کشاورزی

چکیده:

برابر گزارشهای تحقیقاتی موجود در کشور در مورد حساسترین مرحله رشدی جو دره به علفکشهای سولفونیل اوره تناقضاتی وجود دارد. به منظور مقایسه کارآیی این دو علفکش در کنترل علف هرز جو دره در رابطه با مرحله۸۸ در مرودشت فارس به صورت کرتهای خرد شده در قالب طرح کاملاً – رشدی گیاه، آزمایشی گلدانی در سال ۸۹با ۳ تکرار انجام شد. کرتهای اصلی شامل ۳ مرحله رشدی جو دره: ۱تا ۳ برگی، پنجهزنی و خاتمه (CRD) تصادفی گره اول بود. کرت های فرعی شامل پنج سطح کاربرد علفکش: شاهد بدون کاربرد علفکش، سطوح ۳۰ و ۳۵ گرم درهکتار از فرم تجارتی علفکش سولفوسولفورون (با نام تجارتی آپیروس) و سطوح ۴۰ و ۴۵ گرم در هکتار از فرم تجارتی مخلوط علفکشهای سولفوسولفورون+م – ت سولفولفورون متیل (با نام تجارتی توتال) بود. ده بذر جو دره در گلدانهایی که با خاک به نسبت ۸۰ و ۲۰ به ترتیب از خاک زراعی و پیت پر شده بود، کاشته شد و پس از جوانه زنی به سه گیاه در هر گلدان تنک شد. گیاهان پس از رشد کافی بر اساس پروتکل آزمایش در سه مرحله رشدی مختلف با علفکشهای مربوطه سمپاشی شدند و چهار هفته پس از سمپاشی نسبت به برداشت هر مرحله رشدی اقدام شد و فراسنجه های رشد مانند ارتفاع، تعداد و سطح برگ، و وزن تر و خشک تعیین گردید. دادههای به دست آمده از آزمایش با استفاده از تسهیلات کامپیوتری و با کمک نرم افزار SAS مورد تجزیه و تحلیل آماری قرار گرفت. نتایج نشان داد که هر دو علفکش آپیروس و توتال در مرحله ۱تا ۳ برگی جو دره موجب از بین رفتن کامل گیاهان شدند و در مرحله پنجه زنی و خاتمه گره اول موجب کاهش معنیدار فراسنجه های رشد جو دره نسبت به شاهد بدون کاربرد علفکش شدند. نتایج به دست آمده از این تحقیق نشان داد که هر دو علفکش توانستند جو دره را بسته به مرحله رشدی با کارآیی خیلی زیاد تا قابل قبول کنترل نمایند. از نظر کارآیی، برای کنترل جو دره تفاوت معنیداری بین این دو علفکش مشاهده نشد. با توجه به ارزیابی از گیاهان اضافی برداشت نشده خارج از آزمایش مشاهده شد که کاربرد علفکشها فقط درمرحله ۱ تا ۳ برگی علف هرز جو دره توانست موجب مرگ کامل گیاه شود. در حالی که کاربرد علفکش در مرحله پنجه زنی موجب توقف رشد، زردی و کوتاهی شدید جو دره شد و در مرحله خاتمه گره اول موجب توقف رشد و زردی و کوتاهی متوسط و با تاثیر کمتر از مرحله پنجه زنی شد. بنابراین بر اساس نتایج حاصل از این آزمایش بهترین زمان کاربرد علفکشهای سولفونیل اوره برای کنترل جو دره در گندم به ترتیب اولویت کارآیی عبارتند از: مرحله ۱ تا ۳برگی (بسیار حساس)، مرحله پنجهزنی (حساس) و مرحله گره اول (حساسیت کم).