سال انتشار: ۱۳۹۰

محل انتشار: یازدهمین سمینار سراسری آبیاری و کاهش تبخیر

تعداد صفحات: ۱۰

نویسنده(ها):

نیاز علی ابراهیمی پاک – استادیار بخش ابیاری و فیزیک خاک موسسه تحقیقات خاک و اب

چکیده:

به منظور تعیین ضریب تبخیر- تعرق گیاه چغندر قند در شرایط ابیاری استانداردkc و کم ابیاری ks*kc در مراحل مختلف رشد گیاه ازمایشی در قالب بلوک های کامل تضادفی با تیمار های کم ابیاری در ۵سطح شامل E0 (ابیاری کامل)، E1 ؛ ۸۵ درصد، E2؛ ۷۰درصد، E3؛ ۵۵درصد و E4؛ ۳۰درصد تبخیر و تعرق واقعی گیاه چغندر قند حاصل از لایسیمتر زه کشدار به طور جدا گانه در مراحل رشد چغندر قند شامل T1: ابتدای دوره رشد یا دوره رشد برگی، T2: دوره رشد ریشه و T3: دوره رشد انتهای یا ذخیره سازی قند در ریشه با سه تکرار به مدت ۳سال زراعی انجام گرفت نتایج تجزیه واریانس نسان داد که اثر کم ابیاری بر عملکرد ریشه و قند در هریک از دوره های رشد گیاه معنی دار است. مقدار تبخیر – تعرق پتانسیل چغندر قند و گیاه مرجع (چمن) توسط لایسی متر زه کشدار از روش بیلان رطوبتی خاک با استفاده از دستگاه نترون متر تعیین شد. ضریب تبخیر- تعرق گیاهی چغندر قند در شرایط استاندارد و کم ابیری با استفاده از رابطه ETC = (KC*KS)*ET0 محاسبه شد و نتایج ازمایش نشان داد که تبخیر – تعرق گیاه مرجع برابر با ۱۵۴۱/۲ میلیمتر و تبخیر – تعرق پتانسیل گیاه چغندر قند برابر با ۱۰۰۵/۱ میلیمتر شد. مقادیر Kc با ضریب تبخیر- تعرق گیاهی چغندر قند در شرایط ابیاری استاندارد از اردیبهشت تا مهر ماه ( از کاشت تا برداشت) به صورت ماهیانه به ترتیب ۰/۴۴، ۰/۶۳، ۱/۰۱، ۱/۰۴، ۰/۸۸ و ۰/۵۱ شد لیکن با توجه به تنش های خشکی ایجاد شده (درصد های کاهش اب ابیاری) نسبت به تبخیر- تعرق پتانسیل گیاه چغندر قند مقدار ضریب تبخیر- تعرق گیاهی چغندر قند در شرایط کم ابیاری kc*ks برای تیمار E1 ؛ ۷درصد ، برای تیمار E2؛ ۱۲ درصد، برای تیمار E3؛ ۱۹/۵ درصد و برای تیمار E4؛ ۲۵/۵ درصد کمتر از مقدار ضریب تبخیر- تعرق گیاهی kc در شرایط ابیاری استاندارد بدست امد که این اختلاف ناشی از تنش خشکی در گیاه است.