سال انتشار: ۱۳۸۸

محل انتشار: دهمین سمینار سراسری آبیاری و کاهش تبخیر

تعداد صفحات: ۸

نویسنده(ها):

نادر کوهی چله گران – عضو هیئت علمی بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی مرکز تحقیقات کرمان
مسعود فرزام نیا – عضو هیئت علمی بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی مرکز تحقیقات کرمان
فرزاد آزاد شهرکی – عضو هیئت علمی بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی مرکز تحقیقات کرمان

چکیده:

موقعیت جغرافیایی کشور ایران ایجاب می کند که در شرایط خشک و نیمه خشک واقع شده باشد. در این شرایط هماره تهدیدات کم آبی و خشکسالی کشاورزی را تهدید می کند. از طرفی برای تأمین رطوبت مورد نیاز، آبیاری یکی از بخشهای اصلی و مهم در مدیریت مزرعه بشمار می رود. آبیاری نواری تحت فشار(Tape) نمونه ای از سیستم های آبیاری تحت فشار است که در استفاده بهینه از آب مورد استفاده قرار می گیرد. تعیین زمان و مقدار آبیاری با در نظر گرفتن عوامل وابسته بسیار پیچیده است و از مشکلاتی است که همواره در پیش روی کشاورزان و کارشناسان بوده است. البته روشهای علمی و تکنیک های کاربردی متفاوتی در این زمینه وود دارد. هدف از این طرح ارزیابی سطوح مختلف آبیاری با استفاده از سیستم آبیاری نواری تحت فشار (Tape) و تعیین آب مورد نیاز با استفاده از تانسیومتر در زراعت ذرت دانه ای می باشد. تیمارهای آبیاری شامل ۳ تیمار(مکش در ۱/۵FC، ۱/۲ FC و ۱/۸FC) می باشد برای اعلام زمان آبیاری با استفاده از تانسیومتر هنگاهی که میزان تخلیه آب به حد نصاب آبیاری برای هر کدام از تیمارها رسید، عملیات آبیاری صورت گرفت. تیمار دیگر آبیاری(تیمار چهارم)برابر با نیاز آبی خالص گیاه بود که از روی داده های هواشناسی و بر اساس فرمول پنمن – مونتیت محاسبه و پس از اعمال ضریب گیاهی به صورت حجمی در اختیار گیاه قرار گرفت(به عنوان تیمار مقایسه). این طرح در قالب بلوک های کامل تصادفی با ۳ تکرار اجرا گردید. با این روش کنترل و مدیریت مزرعه از نظر آبیاری مطلوب، بهتر و دقیقتر خواهد بود. با توجه به دور و مقادیر آبیاری در تیمارها، تیمار شاهد بیشترین عملکرد محصول و بهترین کارآیی مصرف آب را دارد. با این وجود تیمار ۱٫۲FC نسبت به سایر تیمارها عملکردی نزدیک به تیمار شاهد داشت. با توجه به این که میزان آب مصرفی در تیمارها تقریباَ نزدیک به هم بوده و حتی تیمارهای ۱٫۵FC و ۱٫۸FC نسبت به تیمار ۱٫۲FC اندکی آب بیشتری نیز مصرف کرده اند اما به دلیل این که دور آبیاری در تیمار ۱٫۲FC نسبت به تیمارهای دیگر کمتر بوده است و کرتها زودتر از تیمارهای دیگر آبیاری می شدند عملکرد در همه زمینه ها بهتر گردیده است.