سال انتشار: ۱۳۸۸

محل انتشار: همایش ملی علوم آب، خاک، گیاه و مکانیزاسیون کشاورزی

تعداد صفحات: ۵

نویسنده(ها):

آذر هاشمی نژاد – دانشجوی کارشناسی ارشد آموزش کشاورزی دانشگاه تهران
حسین شعبانعلی فمی –

چکیده:

یکی از تنگناهای اساسی توسعه درکشورهای واقع در مناطق خشک و نیمه خشک جهان کافی نبودن آب برای مصارف گوناگون اعم از شرب، صنعت، کشاورزی و سایر فعالیت ها است. همچنین، آب به عنوان مهمترین عامل محدود کننده کشاورزی شناخته شده است. لذا عدم استفاده مطلوب از آب آبیاری، محدودیت منابع آب و نیاز فزاینده بشر به غذای بیشتر، متنوع و مطلوب تر، ایجاب می نماید تا مسئولان مدیریتی صحیح به منظور صرفه جویی در مصرف آب و افزایش بازده آبیاری داشته باشند. در حال حاضر ناکامی و عدم توفیق مدیریت دولتی در سازماندهی وضعیت شبکه ها، گرایش به سهیم نمودن بهره برداران در برنامه ریزی و مدیریت منابع آب کشاورزی و توجه به رویکرد مدیریت تلفیقی منابع آب و تفکر مدیریت مشارکتی و انتقال مدیریت شبکه های آبیاری را تقویت نموده است. بنابراین امروزه تدوین نظام بهره برداری منابع و مصرف آب جز با تفکر، نگرش و برنامه ریزی سیستمی و استفاده از دانش بومی و تشریک مساعی جوامع محلی امکا نپذیر نمی باشد و سوق دادن سرمایه گذاری ها از منابع دولتی به منابع غیر دولتی و سپردن کار مردم به تشکل های مردمی ضرورت یافته بطوریکه یکی از رویکردهای انتقال و توزیع آب کشاورزی در ایران در این راستا می باشد که تحت عنوان تشکل های آب بران ایجاد شده است. تشکل های آب بران سازمانی برای مدیریت و استفاده بهینه از آب، با تأکید بر مشارکت کلیه گروه های ذینفع می باشند. لذا این مقاله ضمن بیان مفهوم تشکل های آب بران و ضرورت و اهمیت آن در مدیریت مشارکتی آبیاری کشاورزی، به این نتیجه می رسد که تنها با توجه به نقش جامعه بهره برداران محلی می توان به مدیریت پایدار آبیاری دست یافت.