سال انتشار: ۱۳۹۰

محل انتشار: همایش بین المللی دانش سنتی مدیریت منابع آب

تعداد صفحات: ۱۰

نویسنده(ها):

نگین دولتی – دانشجوی کارشناسی ارشد توسعه روستایی دانشگاه بوعلی سینا همدان
مختار بهادری – دانشجوی کارشناسی ارشد توسعه روستایی دانشگاه تبریز

چکیده:

کشاورزی در ایران از قدمتی بس طولانی برخوردار است و به لحاظ تنوع اقلیمی و کیفیت و کمیت منابع آب و خاک در نقاط مختلف آن و ضرورت تطابق نوع فعالیت ها و مدیریت تولید با شرایط هر منطقه ، موجبات پیدایش و نهادمندی دانش بومی خاص هر ناحیه و اقلیم را فرآهم آورده است . از جمله نتایج بارز چنین تدبیری ، پیدایش مدیریت سنتی بر منابع آب بوده که سالیان متمادی در بسیاری از نقاط کشور به ویژه مناطق خشک و نیمه خشک کشور اعمال می شده و در حال حاضر نیز در برخی مناطق استمرار دارد. از این رو استمرار نظام های سنتی تقسیم آب ، منوط به میزان توانمندی آن ها در انطباق با شرایط هر منطقه و ویژگی های دنیای امروزی می باشد . بی شک شناخت نقاط قوت و ضعف درونی و فرصت ها و تهدید های بیرونی این نوع نظام ها در هر منطقه ، می تواند در شناخت راهکارهای موثر در انطباق کارکرد آن ها با شرایط موجود و در نتیجه ارتقای کارآمدی و تداوم فعالیت آن ها موثر واقع شود . پژوهش حاضر که در دهستان شعبان از توابع شهرستان نهاوند در استان همدان صورت می گیرد در پی آن است روند کنونی کارکرد یکی از انواع سیستم های سنتی مدیریت و تقسیم آب را با استفاده از روش SWOT مورد تحلیل قرار داده و راهکارهای مناسب برای توانمندی ، نهادمندی و پایداری آن را ارایه نماید. جامعه ی آماری مشتمل بر کارشناسان کشاورزی صفی و ستادی فعال در منطقه ی مورد مطالعه است که از طریق نمونه گیری قضاوتی هدفمند انتخاب شده اند . اخذ و گردآوری داده ها و اطلاعات به صورت اسنادی و میدانی انجام گرفت که در کار میدانی علاوه بر مشاهده و مصاحبه ، از پرسشنامه ی محقق ساز استفاده شد