سال انتشار: ۱۳۹۰

محل انتشار: اولین کنفرانس بین المللی دوچرخه شهری

تعداد صفحات: ۱۸

نویسنده(ها):

اکبر ویسی – دانشجوی کارشناسی ارشد برنامه ریزی توسعه منطقه ای
آرمان قیسوندی – عضو هیات علمی دانشگاه پیام نور واحد کامیاران

چکیده:

شهر، بزرگترین نماد تمدن بشری است که انسان آن را برای امنیت، آسایش و رفاه خود بنا نهاده است. این محصول بشری، تأثیری دائمی و فراگیر بر زندگی وی داشته و خواهد داشت. انسان از روزی که پا به عرصه هستی نهاد تمایل به زندگی اجتماعی و با هم زیستن را در میان خود پیاده کرد. نگاهی به فرآیند تحولات اقتصادی، فرهنگی، علمی و اجتماعی در طول تاریخ بیانگر نیاز شدید انسان به جامعه ای که در آن نهادهای اجتماعی و فرآورده های ناشی از زندگی جمعی در آن نقش و اهمیت خود را کاملا هویدا کرده اند نشان می دهد و اصولا زایش افکار و پرورش استعداد و توانائیهای بشری محصول مستقیم اجتماعی شدن و استفاده از تنوع و تکثیر جامعه می باشد. بدین منظور چه برای پرورش استعدادهای علمی و تخصصی و چه برای مبادلات فرهنگی و چه گذران اوقات فراغت، بشر همواره در طول اعصار مکانهای خاصی را برای این منظور مهیا کرده است. فضا های عمومی در یونان و رم باستان، آگورا، پیاتزا، میدان، سالنهای تئاتر و سینما، تالارهای موسیقی، نمایشگاهها و حتی پارکها از جمله چنین مکانهایی به شمار می آیند: یکی از آرزوهای دیرینه بشر دستیابی به آن نوع شیوه زیست بوده است که زندگی او را با بهروزی و کامیابی قرین سازد. اندیشه آرمان شهری آن بخشی از اندیشه است که در طول تاریخ راههای تحقق این آرزو را بررسی کرده است. اگر در اندیشه داشتن شهری باشیم که با توجه به تعریف فوق در صدد تسهیل راه شهروندان در مسیر کمال باشد و اگر همزمان به دنبال ریشه یابی مشکلات روحی ساکنین شهرهای امروزی باشیم بسیاری از این معضلات را در ساختار شهرهایمان خواهیم یافت… در زندگی صنعتی و دیجیتالی امروز مشکلات ناشی از کاهش عرصه های اجتماعی و بروز فرد گرایی و در نتیجه افزایش فشارهای روانی، نیاز به مکانهایی که بتواند این فشارها را کاهش داده و باعث بسط روابط اجتماعی شوند را افزایش داده است. در حقیقت وجود کاربریهای فضا های عمومی همچون فیلتری است که روابط اجتماعی از هم گسسته را در شهرهای شلوغ امروزی تلطیف می کند. به عنوان مثال نمی توان نقش یک پارک شهری و یا یک سینما و تئاتر را در توسعه و ایجاد روابط سالم اجتماعی و کاهش فشارهای رونانی نادیده گرفت.(۷۲:۱۳۸۱،رضویان) با توجه به گسترش سریع شهرنشینی و افزایش زندگی تکنولوژیک، امروزه زندگی توام با استرس و افزایش میزان اضطرابات در حوزه زندگی روزمره، مشکلات روحی و روانی انسانها افزایش یافته است. در چنین فضایی توجه به مولفه های سلامت روانی که یکی از مهمترین اولویت های برنامه ریزان و سیاستگذاران است ضروری است. یکی از مولفه های سلامت روانی نشاط اجتماعی است که خود عامل سرزندگی و شادابی، افزایش سرمایه های اجتماعی می باشد و از گرایش به ناهنجاریهای اجتماعی جلوگیری می کند. در این مقاله به بررسی نقش کاربری و طراحی شهری در نشاط اجتماعی می پردازیم.