سال انتشار: ۱۳۹۱

محل انتشار: شانزدهمین همایش انجمن زمین شناسی ایران

تعداد صفحات: ۸

نویسنده(ها):

فرزین فرازمند – دانشجوی کارشناسی ارشد تکتونیک، دانشکده علوم دانشگاه فردوسی مشهد
بهنام رحیمی – دانشیار دپارتمان زمین ش ا نسی، دانشکده علوم، دانشگاه فردوسی مشهد
محمدرضا اخلاقی – کارشناسی ارشد مهندسی مخازن، شرکت نفت و گاز شرق

چکیده:

تاقدیس اشلر (اشلیر) با بیشینهی درازا و پهنای ۹/۸ و ۴/۲ کیلومتر با فرازای چکاد ۱۴۰۰ متر در بخش خاوری و راستای چیرهی شمالباختری- جنوبخاوری در چارچوب سرخس، در شرقی ترین گستر هی نوار چینخورده کپهداغ قرار دارد. تاقدیس مذکور با طول محور ۱۰ کیلومتر از روستای قلعهنو در شمال باختری ناحیهی مورد مطالعه آغاز و به روستای سنگانه در منتهی الیه جنوبخاوری منطقه خ تم می شود . تاقدیس مذکور در ۶۰ و ۶۵ کیلومتری م ا یدین گازی خانگیران و گنبدلی واقع است. لیتولوژی اصلی این تاقدیس را دو سازند شوریجه و آهک تیرگان تشکیل میدهند. ماسهسنگ و کنگلومرای سازند شوریجه، هسته ی در حال فرسایش این تاقدیس را تشکیل داده است. این تاقدیس از نظر هندسی یک چین نامتقارن است که میل محور آن یکسویه و متمایل به سمت جنوبخاوری میباشد. بر اساس زاویه بین یالی، این تاقدیس چینی در ناحیهی باز محسوب میشود. همچنین بر مبنای زاویهی میل محور و شیب سطح محوری، این تاقدیس چینی با سطوح کمشیب و محور تقری ا بً قائم به شمار میآید. همچنین در بحث دینامیک چینخوردگی میتوان اشاره داشت؛ محور تنش غالب در منطقه در جهت NE-SW به واحدهای سنگی اعمال میشود که در نتیجه روند غالب چینخوردگی در تاقدیس مورد پژوهش شمالباختری- جنوبخاوری است. به استناد برشهای ساختاری و مکانیزم چینخوردگی، این چین در کلاس ۱B واقع میشود. در این پژوهش عناصر هندسه ی چین آشکار شده و با درنظر گرفتن قوام ۱ واحدهای تشکیلدهندهی چین، سازوکار چینخوردگی از نوع خمشی- لغزشی ۲ تشخیص داده شد.