سال انتشار: ۱۳۸۹

محل انتشار: سومین سمینار بین المللی دانه های روغنی و روغنهای خوراکی

تعداد صفحات: ۵

نویسنده(ها):

حسین اورکی – دانشجوی کارشناسی ارشد زراعت دانشگاه تهران
ایرج اله دادی – دانشیار دانشگاه تهران
فتانه پرهیزکارخاجانی – دانشجوی کارشناسی ارشد زراعت دانشگاه تهران

چکیده:

به منظور ارزیابی واکنش های بیوشیمیایی هیبریدهای آفتابگردان در شرایط کم آبی آزمایشی در سال ۱۳۸۸ در مزرعه تحقیقاتی پردیس ابوریحان دانشگاه تهران به صورت کرت های خرد شده در قالب طرح پایه بلوک های کامل تصادفی اجرا گردید. عامل اصلی شامل سطوح آبیاری ۵۰، ۱۰۰ و ۱۵۰ میلی متر تبخیر تجمعی از تشت تبخیر کلاسA که به ترتیب معرف آبیاری مناسب، تنش کمبود آب متوسط و تنش کمبود آب شدید) و عامل فرعی شامل ۴ هیبرید آفتابگردان (آذرگل، آلستار، هایسان ۳۳ و هایسان ۲۵ می باشد. در این پژوهش میزان قندهای محلول کل، پرولین، پروتئین، محتوی کلروفیل و عملکرد دانه اندازه گیری شد. بر اساس نتایج به دست آمده با افزایش تنش کمبود آب میزان قندهای محلول کل، پرولین و کلروفیلb به عنوان مکانیزم های مقاومت در برابر تنش کمبود آب به طور معنی دار افزایش یافتند. مقایسه میانگین بین هیبریدها نشان داد هیبرید زودرس آلستار بالاترین مقدار قندهای محلول کل ۱۷۶/۰۵ میلی گرم در گرم بافت تازه برگ)، پرولین ۴۵/۴۳ میلی گرم در لیتر) و کلروفیل ۱۲/۵۲) b میلی گرم در گرم بافت تازه برگ) را داشت، همچنین هیبرید آلستار بالاترین مقدار عملکرد دانه در شرایط تنش کمبود آب متوسط و شدید را به ترتیب با مقادیر ۲۱۲۱ و ۸۲۹ کیلوگرم در هکتار به خود اختصاص داد. اما در شرایط آبیاری مناسب هیبرید آذرگل بالاترین میزان عملکرد دانه ( ۳۴۴۸ کیلو گرم در هکتار) را تولید کرد. بطور کلی بر اساس نتایج حاصل از این پژوهش در شرایط مناسب رطوبتی هیبریدهای دیررس بخصوص هیبرید بومی آذرگل بیشترین میزان عملکرد دانه را تولید می کنند، اما در شرایط تنش کمبود آب هیبریدهای زودرس به ویژه هیبرید آلستار به دلیل داشتن مکانیسم های بیوشیمیایی خاصی در ساختار خود توانایی تولید عملکرد اقتصادی دارند و از این نظر برتری معنی داری نسبت به سایر هیبریدهای دیررس مورد بررسی در اینپژوهش داشتند.