سال انتشار: ۱۳۸۳

محل انتشار: هفتمین همایش ملی بهداشت محیط

تعداد صفحات: ۱

نویسنده(ها):

حسین علیدادی – عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد- دانشجوی دوره دکترای بهداشت محی
سیدرضا هاشمی – کارشناس بهداشت محیط مرکز بهداشت شهرستان کوهرنگ

چکیده:

نیترات از جمله ترکیباتی است که در چرخه ازت تولید می شود و جزء ترکیبات معدنی ازت است این یون از طریق فاضلاب شهری و صنعتی، تجمع زباله های شهری و صنعتی، تجمع کودهای شیمیایی و حیوانی می تواند وارد آبهای زیرزمین شود. وجود نیترات در آب آشامیدنی دارای دو اثر نامطلوب بهداشتی است. اولین اثر آن ایجاد بیماری متهموکلوبینمیا بخصوص در نوزادان و دیگری پتانسیل ایجاد نیتروز آمین هاست. طبق رهنمود سازمان بهداشت جهانی و آخرین استاندارد ملی ایران حداثر مجاز این یون در آب آشامیدنی برابر ۴۵ میلی گرم در لیتر بر حست یون No3 می باشد. فسفات نیز عمدتاً از طریق فاضلابهای خانگی حاوی پاک کننده سنتتیک، پسابهای کشاورزی و فاضلابهای صنعتی می تواند وارد آبهای سطحی شود. آبهای زیرزمینی معمولاً مقدار جزیی فسفات دارند، نیترات و فسفات از عناصر ضروری برای رشد جلبکها می باشند و می توانند به مقدار قابل توجهی در اوتریفیکاسیون مخازن آب و دریاچه های دخال نماید در حال حاض بسیاری از رودخانه های دنیا گرفتار مشکلات ناشی از تخلیه فاضلابهای مختلف می باشند که بهسازی و بازکشت به حالت طبیعی آنها هزینه های هنگفتی را می طلبد. بر اساس مطالعات موجود بار آلودگی رودخانه های ایران نیز بعلت تخلیه فاضلابهای گوناگون در سالهای اخیر افزایش یافته است. لذا مطالعه منابع آلوده کننده رودخانه های کشور و تعیین مقادیر آلاینده های ورودی به آنها می تواند اطلاعات مفیدی از چگونگی وضعیت فعلی رودخانه به ما بدهد و امکان برنامه ریزی جهت حفاظت از این منابع آبی ارزشمند را فراهم می آور. رودخانه زاینده رود بعنوان یک منبع مهم آب سطحی در تأمین آب شرب استان اصفهان سهم بسزایی دارد. در این تحقیق مقادیر نیترات و فسفات ورودی از طریق شعب بالا دست رودخانه زاینده رود به آن مورد بررسی قرار گرفته و با مقادیر استاندارد مو در مقایسه قرار گرفته است. مواد و روشها: نیترات با استفاده از روش جذب نور در طول موج ۲۲۰ نانومتر و توسط دستگاه اسپکتروفتومتر تعیین مقدار شد و فسفات نیز با استفاده از روش جذب نور در طول موج ۶۹۰ نانومتر و توسط دستگاه اسپکتروفتومتر تعیین مقدار و بر حسب احد میلی گرم در لیتر بیان شد. نتایج: از میان سه شعبه اصلی بالادست رودخانه زاینده رود شعبه شیخ علیخان نسبت به میانرودن و چشمه دیمه آلوده تر می باشد. بحث: مقادیر نیترات و فسفات ورودی از طریق سه شعبه اصلی بالادست ورودی به رودخانه زاینده رود در حد کمتر از استاندارد قرار دارد.