سال انتشار: ۱۳۹۰

محل انتشار: اولین کنفرانس بین المللی و سومین کنفرانس ملی سد و نیروگاههای برق آبی

تعداد صفحات: ۱۱

نویسنده(ها):

اشرف مکوندی – کارشناس مسئول منابع قرضه، سازمان آب و برق خوزستان

چکیده:

شناخت خاک جهت ساخته ساز ههای بتنی بسیاری پر اهمیت است، تخریبی که خاک میتواند برای کانا لهای آبیاری و ساز ههای بتنی ایجاد کند، بسیار گسترده و خوشبختانه قابل پیشگیری است. غافل شدن از دانه بندی خا کها، بی توجهی به جهت حرکتآبهای زیر زمینی، بررسی نکردن دقیق ساختمان خا کها، در نظر نگرفتن لای ههای مختلف خاک در کنار یکدیگر و نشناختن عملکرد هر لایه، اختلاط غلط و سلیق های خا کها جهت استفاده در برم کانال، بکا رگیری غلط شفته آهک در موارد مورد نیاز، درنظر نگرفتن مواد آلی موجود در خا کها، عدم اطلاع از چگونگی قرار گرفتن بتن بر روی خا کهای مختلف، ایجاد تراک مهاییکنواخت خاکری زها در کل مسیر کانا لهای آبیاری بدون توجه به وضعیت شیب و خاک منطقه، بی توجهی به خا کهای موجود در مصالح شن و ماسه، ایجاد درز انبساط بدون توجه به مکان ماکزیمم تنش خاک و د هها موارد دیگر عواملی برای تخریبتدریجی کانا لهای آبیاری و ساز ههای مربوطه است. طبق تجربه ب هدست آمده هر کجا که لای ههای طبیعی خاک متنو عتر باشد وحداقل یکی از آن لای هها از رس تشکیل شده باشد، لاینین گهای واقع شده در آن محدوده در خطر تر کهای عمیق و شکستن قرار م یگیرند. و توصی ههای لازم در ساخت را که کلیه مشاوران و پیمانکاران باید مد نظر داشته باشنداشاره شده اس ت. طبقنتایج ب هدست آمده درصورت وجود ماسه ناپایدار در بستر کانا لهای پوشش شده آبیاری، نفوذ آب به پشت پوشش موجب شسته شدن ذرات و ایجاد حفرات کوچک در پشت قطعات پوشش م یشود که این امر در نهایت موجب ایجاد تر کهای عموماًقطری و یا جاب هجایی و اختلاف سطح بین قطعات م یشود. ب هطو ر کلی خا که ای مشکل آفرین بناب ر ماهیت رفتاری ومشخصات فنی خود، هریک ممکن است طی مراحل ساخت یا در حین دوران بهر هبرداری از ساز ههای آبی بویژه کانا له ای آبیاری مسائل و مشکلات عدید های را ایجاد نمایند که هریک ممکن است ب هصورت موضعی یا کلی بعنوان شکست یا تخریبسازه تلقی گردیده و موجب خسارات مالی فراوان شود درمقاله موجود به بررسی عوارض و علل تخریب پوشش کانا له ایآبیاری در خوزستان که عارضه اصلی در این تخری بها وجود خا کهای نامتعارف و مشکل آفرین بوده اشاره م یشود. در مقاله حاضر با تکیه بر اطلاعات جمع آوری شده منشاء بروز تر کها، خاک و خصوصیات رفتاری خا کها چه در بستر طبیعی و چهدر مناطق خاکریزی شده مورد بررسی و ارزیابی قرار گرفته است. علت بروز آنها شناسایی شده است در پایان به بررسی علل ایحاد ترک و خرابی در کانا لها و همچنین ارزیابی پارامترهای وئوتکنیکی و تعیین خصوصیات مقاومتی و نفوذپذیری لای ههایخاک در عم قهای مختلف گمان هها در اراضی جنوب کرخه نور پرداخته و پیشنهاداتی بر اساس اطلاعات و تجارب ب هدس تآمده جهت جلوگیری از بروز و ترمیم این گونه عوارض در پروژ هها ارائه شده است.