سال انتشار: ۱۳۸۸

محل انتشار: همایش ملی علوم آب، خاک، گیاه و مکانیزاسیون کشاورزی

تعداد صفحات: ۵

نویسنده(ها):

حسین علی فلاحی – بخش تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر – مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبی
عثمان محمد یاروف – دانشکده زراعت – دانشگاه کشاورزی تاجیکستان
عباسعلی نوری نیا – بخش تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر – مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبی
فرامرز سیدی – بخش تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر – مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبی

چکیده:

به منظور بررسی و مقایسه تناو ب ها ی زراعی مختلف مبتنی بر گندم نان از نظر تولید کمی و کیفی، توجیه اقتصادی، حاصلخیزی خاک و تغییرات جمعیت علف های هرز، بیماری ها و آفات این آزمایش به مدت چهار سال زراعی از سال ۱۳۸۳ در یک دوره تناوبی درایستگاه تحقیقات کشاورزی گنبد اجرا شد. شش نظام تناوب زراعی؛ ۱- گندم-گندم ۲- گندم-کلزا ۳- گندم- نخود ۴- گندم- پنبه ۵-گند م- هندوانه ۶- گند م- آفتابگردان با استفاده از طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار و ابعاد هر قطعه تناوب ۳۲×۱۳ متر( ۴۱۶ متر مربع) با فاصله ۲ متر بین قطعات و ۷ متر بین تکرارها مورد بررسی قرار گرفتند. نظام های تناوبی مورد نظر بر اساس زراعت غالب منطقه یعنی گندم می باشد. تمام تیمارها در زمینی که سال قبل به صورت یکنواخت زیر کشت گندم بوده، شروع و در پایان اجرای طرح نیز به کشت گندم خاتمه یافت. با توجه به نتایج بدست آمده، اختلاف معنی داری از نظر عملکرد دانه در بین تناوب های اعمال شده در دوره اول تناوب مشاهده نشد ولی اختلاف از نظر عملکرد وجود داشته است، به طوری که حداکثر عملکرد گندم از تناوب گندم- کلزا(تناوب دوم) با ۵۲۴۴ کیلو گرم در هکتار به دست آمد. وزن هزار دانه تیمار دوم و ششم با ۳۸/۸ گرم و از نظر تعداد دانه در سنبله تیماره های تناوبی دوم و ششم(به ترتیب ۲۵/۶۸ و ۲۵/۵ دانه در سنبله) بیشترین تعداد دانه در سنبله را به خود اختصاص دادند. عملکرد بیولوژیک در تیمار تناوبی دوم(گندم –کلزا) در بالاترین حد قرار داشت که با بقیه تیمارها از نظر آماری تفاوت معنی داری نداشت. تعداد سنبله بارور در متر مربع و طول سنبله تیمارهای تناوبی تفاوت معنی داری با یکدیگر نداشتند ولی اختلاف جزئی بین تعداد سنبله بارور در متر مربع در مقایسه با تیمارهای تناوبی وجود داشت که بیشترین آن مشترکاً مربوط به تیمار دوم و پنجم بود. ارتفاع بوته و شاخص برداشت معنی دار بود، به طوری که بیشترین ارتفاع بوته مربوط به تیمارتناوبی ششم با ۱۰۹/۹ سانتیمتر و کمترین ارتفاع بوته مربوط به تیمار تناوبی اول با ۱۰۰/۵ سانتیمتر بود و همچنین بیشترین شاخص برداشت مربوط به تیمارهای تناوبی اول و چهارم( ۳۵ درصد) و کمترین آن مربوط به تیمار ششم( ۳۲ درصد) بود.