سال انتشار: ۱۳۸۹

محل انتشار: پنجمین همایش ملی ایده های نو در کشاورزی

تعداد صفحات: ۸

نویسنده(ها):

حبیب اله سوقی – مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی گلستان

چکیده:

تاثیر تنش رطوبتی ناشی از رژیمهای آبیاری بر عملکرد و اجزاء عملکرد لاینهای امید بخش گندم نان در سه آزمایش جداگانه در سال زراعی ۸۳ – ۸۲ در استان گلستان در منطقه انبار الوم ( ۴۲ کیلومتری شمال گرگان) مورد بررسی قرار گرفت. ۹لاین امید بخش گندم نان به همراه رقم تجن به عنوان شاهد منطقه در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی در سه آزمایش جداگانه و هر آزمایش در چهار تکرار کشت شدند. آزمایش اول بدون آبیاری و به صورت دیم بود. در آزمایش دوم یک بار آبیاری در مرحله پنجه زنی ودر آزمایش سوم در مجموع دو بار آبیاری در مراحل پنجه زنی و ظهور سنبله انجام شد. افزایش فاصله بین آبیاری ها و تنش خشکی ناشی از آن موجب کاهش عملکرد دانه گیاه از ۵۱۹۹ کیلوگرم در هکتار (آبیاری دردو مرحله) به ۳۵۱۶ کیلوگرم در هکتار (بدون آبیاری ) شده است . عملکرد بیولوژیکی نیز از ۱۲۳۶۵ کیلوگرم در هکتار (آزمایش سوم) به ۹۳۹۸ کیلوگرم در هکتار (آزمایش اول) کاهش یافت. بر اساس عملکرد دانه ژنوتیپهای مورد بررسی در تنش خشکی (آزمایش اول و دوم) و بدون تنش (آزمایش سوم) برخی از شاخصهای مقاومت به خشکی شامل میانگین هندسی ( GMP ), میانگین هارمونیک ( HAR ), میانگین بهره وری( MP ) , شاخص تحمل ( TOL ) , شاخص حساسیت به تنش( SSI ) و شاخص تحمل به تنش( STI ) برآورد شدند.ضرائب همبستگی این شاخصها بایکدیگر در مورد HAR, STI, MP, GMP در شرایط تنش و بدون تنش معنی دار شد. با توجه به اینکه HAR, STI, GMP در شرایط تنش همبستگی معنی دار با یکدیگر دارند و همچنین اینکه شاخص STI به طور موثر ژنوتیپهای مقاوم به خشکی را از سایر گروهها تفکیک کرد بنابراین به عنوان مناسبترین شاخص برای گزینش ژنوتیپهای مقاوم به خشکی در استان گلستان معرفی می گردد.براین اساس و با توجه به نمودارها وجداول در شرایط تنش شدید لاین شماره ۸ با پدیگری…/ ۴/ HD2206/HORK//BUL/6/CMH80A.253 ودر شرایط تنش متوسط (آزمایش دوم ) لاین شماره ۲ با پدیگری KAUZ/STAR به عنوان مقاومترین لاینها نسبت به خشکی برای استان گلستان معرفی می شوند . همچنین نتایج حاصل از مقایسه میانگینها در هر آزمایش نشان داد که لاین شماره پنج با متوسط عملکرد دانه ۵۹۷۰ کیلوگرم در هکتار در شرایط دو مرحله آبیاری و لاین شماره هفت با متوسط عملکرد دانه ۲۷۵۰ کیلوگرم در هکتار در شرایط بدون آبیاری به ترتیب بیشترین و کمترین عملکرد دانه در هکتار را به خود اختصاص دادند