سال انتشار: ۱۳۸۹

محل انتشار: نخستین کنفرانس پژوهشهای کاربردی منابع آب ایران

تعداد صفحات: ۹

نویسنده(ها):

فاطمه عباسی – کارشناسی ارشد آب شناسی از دانشگاه صنعتی شاهرود،
غلامحسین کرمی – دکتری مهندسی منابع آب، عضو هیات علمی دانشگاه صنعتی شاهرود

چکیده:

برخی از محققان، یکی از قدیمی ترین و بزرگترین اقدام ای رانیان را در زمینه تهیه آب از روزگاران باستان حفر قنات دانسته و ایرانیان را مبتکر آن می دانند. قنات تونل یا تونل های زیرزمینی است که با شیب کمتر از سطح زمین در مخروط افکنه ها، مناطق کوهستانی و سفره های آب زیرزمینی حفر می شوند تا آب زیرزمینی را به صورت ثقل ی به سطح زمین هدایت نماید . در این تحقیق به منظور ارزیابی خصوصیات کمی و کیفی قنات های منطقه میامی، شهرستان شاهرود، پنج رشته قنات مختلف برای یک دوره یک ساله مورد بررسی قرار گرفت . برای تمام قنات ها مقادیر هدایت الکتریکی، دبی و درجه حرارت آب در محل نمونه برداری و میزان کاتیون ها (سدیم، پتاسیم، کلسیم و منیزیم ) و آنیون – ها (کلر، سولفات، کربنات، بی کربنات و نیترات ) در آزمایشگاه اندازه گیری شد. نتایج بدست آمده بیانگر این است که مقادیر هدایت الکتریکی و غلظت یون ها به طور قابل توجهی تحت تأثیر لیتولوژی سازندها و رسوبات موجود در منطقه است. به این ترتیب که حداقل مقدار هدایت الکتریکی برابر با ۳۰۴ میکروموهس بر سانتی متر در قنات ابراهیم آباد است که منشأ آب آن عمدتأ به سازندهای آهکی کرتاسه مربوط می شود. حداکثر هدایت الکتریکی برابر با ۱۵۳۷ میکروموهس بر سانتی متر مربوط به قنات زیدر است که حوضه آبگیر آن عمدتاً شامل شیل، مارن و ماسه سنگ می – شود. تیپ آب های قنات های مطالعه شده در لیتولوژی های مختلف متفاوت بوده است . تغییرات دبی قنات های مختلف تفاوت قابل توجهی را شامل میشود که تابعی از خصوصیات حوضه آبگیر و ساختمان قنات است