سال انتشار: ۱۳۹۰

محل انتشار: اولین کنگره ملی علوم و فناوریهای نوین کشاورزی

تعداد صفحات: ۴

نویسنده(ها):

عاطفه سادات مصطفوی – دانشجوی کارشناسی ارشد
حجت الله مظاهری لقب – دانشیار گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه بوعلی سینا همدان
سیدسعید موسوی – استادیار گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه بوعلی سینا همدان
بهمن یزدی صمدی – استاد دانشگاه تهران

چکیده:

یونجه مهم ترین گیاه علوفه ای در جهان می باشد که اساسی ترین عامل برای اصلاح این گیاه وجود تنوع کافی اولیه است بدین منظور، ۱۵۰ ژنوتیپ یونجه از نظر صفات مختلف زراعی در قالب طرح کاملا تصادفی طی سال زراعی ۸۹-۸۸ در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه بوعلی سینا مقایسه و مطالعه گردید. نتایج تجزیه واریانس صفات نشان داد که ژنوتیپ ها از نظر کلیه صفات دارای تفاوت معنی‏دار در سطح ۱% یا ۵% بودند که این نشان‏دهنده وجود تنوع کافی بین ژنوتیپ ها از نظر صفات مورد بررسی بود. نتایج مقایسه میانگین ها نشان داد بیشترین عملکرد علوفه مربوط به ژنوتیپ های xl312 ، تالنت ۲ و همدانی ۲ با ۵/۹۱۰-۶/۹۳۲ گرم بود. ژنوتیپ های سمیرچنسکایا۱۱۱و شهررضا از نظر کیفیت علوفه در بالاترین سطح قرار داشتند که استفاده از آنها به عنوان والد در برنامه هایی که هدف بهبود کیفیت یونجه است، توصیه می گردد. نتایج ضرایب همبستگی میان صفات نشان دهنده وجود همبستگی منفی و معنی دار کیفیت علوفه با عملکرد خشک علوفه و ارتفاع بوته بود. همچنین صفت روز تا ۱۰ درصد گلدهی با عملکرد خشک علوفه همبستگی منفی و معنی دار داشت. بر اساس نتیجه تجزیه کلاستر ژنوتیپ ها در پنج گروه قرار گرفتند. ژنوتیپ های کلاستر چهارم دارای کیفیت و وزن خشک علوفه مناسب و کمترین طول روز تا گلدهی بودند و ژنوتیپ های این خوشه را می توان به عنوان ژنوتیپ های برتر از لحاظ کیفیت و عملکرد خشک علوفه معرفی کرد. شناسایی تنوع فنوتیپی موجود، اطلاعات مفیدی در مدیریت کلکسیون ها فراهم می آورد و منابع ژنتیکی با ارزشی را در دسترس اصلاح گران گیاه قرار می دهد.