سال انتشار: ۱۳۹۰

محل انتشار: پنجمین کنفرانس سراسری آبخیزداری و مدیریت منابع آب و خاک کشور

تعداد صفحات: ۹

نویسنده(ها):

وحیده مرادنیا – دانشجوی کارشناسی ارشد آبشناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد مراغه
اباذر مصطفایی – کارشناس ارشد پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری و دانشجوی دکترای آبشناسی د
منصور پاره کار – عضو هیئت علمی پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری
مجید حیدری زاده – عضو هیئت علمی پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری

چکیده:

یکی از راه حلهای مناسب و کارآمد برای بهینهسازی استفاده از رواناب در مناطق خشک و نیمه خشک، استفاده از شبکههای پخش سیلاب میباشد که ضمن کاهش انرژی تخریبی سیل، در توسعه منابع آبی منطقه نیز موثرمی باشد. پخش سیلاب، نوعی آبیاری سطحی است که در آن سیلاب از راه تاسیسات آبگیری به کانال های پخش منتقل شده و سپس جریان سطحی از روی لبه های تراز به صورت یک لایه ی نازک در حدود ۲۲ الی ۰۲ سانتی متری درامتداد شیب اراضی جاری می شود. پژوهش حاضر به بررسی عملکرد شبکه پخش سیلاب گربایگان در تغذیه مصنوعی و نقش آن در توسعه منابع آب منطقه گربایگان می پردازد. دشت گربایگان فسا در فاصله ۰۹۲ کیلومتری جنوب شرقیشیراز با وسعت ۲۵۰ کیلومترمربع از نوع آزاد بر روی مخروط افکنه ای کم عمق تا متوسط بوجود آمده است. در این دشت، طرح پخش سیلاب از سال ۰۰۳۲ آغاز گردیده و از آن زمان تاکنون ۰۰۰ مورد سیل گیری داشته است که حجمی معادل ۱۰۱/۸۱میلیون مترمکعب در عرصه ی ۲۴۲۲ هکتاری پخش شده است. اندازه گیریهای نوسانات سطح آب در چاه مشاهدهای P1 که در مرکز شبکههای پخش سیلاب قرار دارد، بالا آمد گی سطح آب در مواقع سیلگیری را نشان می دهد و بررسی هیدروگراف چاه مشاهدهای P1 نشانگر کاهش محسوس نرخ افت در مواقع سیل گیری در ایندشت می باشد. نتایج بدست آمده، نشان می دهد که شبکههای پخش سیلاب در توسعه منابع آب زیرزمینی دشت گربایگان تاثیرگذار بوده و تا حدودی نقش خنثی کنندهی عامل برداشت بی رویه آب از آبخوان را به عهده داشته است