سال انتشار: ۱۳۹۰

محل انتشار: اولین کنفرانس ملی هواشناسی و مدیریت آب کشاورزی

تعداد صفحات: ۸

نویسنده(ها):

جابر رحیمی – دانشجوی کارشناسی ارشد هواشناسی کشاورزی، گروه مهندسی آبیاری و آبادانی
جواد بذرافشان – استادیار گروه مهندسی آبیاری و آبادانی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دان

چکیده:

شناخت و برآورد باران مؤثر به عنوان بخشی از بارندگی که در منطقه توسعه ریشه گیاه ذخیره شده و مستقیما جوابگوینیاز آبی گیاه میباشد به عنوان یکی از راهکارهای مدیریت زراعت دیم به شمار می رود. روشهای تجربی متعددی برایبرآورد باران مؤثر ارائه شده که هریک برای مناطق خاصی مناسب است. در تحقیق حاضر به منظور برآورد بارش مؤثر از روش تجربی موسوم به روش حفاظت خاک ایالات متحده آمریکا (SCS) بهره گرفته شده است. در این روش تنها داده هایی مثل بارش، تبخیر- تعرق پتانسیل مورد نیاز بوده و در آن محدودیت مکانی وجود ندارد. جهت استفاده از این روش ابتدا مقادیر تبخیر تعرق بالقوه گیاه مرجع بر اساس روش فائو (پنمن-مانتیث) در نرم افزار CROPWAT محاسبه گردید و سپس با استفاده از داده های بارندگی ماهانه دوره آماری (۲۰۰۵-۱۹۸۵)، میزان باران مؤثر برای اعماق مختلف خاک (۱۰، ۲۰، ۳۰، ۴۰، ۵۰، ۶۰، ۷۰، ۷۵ و ۱۰۰ سانتی متر) برآوردگردید. نتایج حاکی از آن است که در میان ماه های مورد بررسی (اکتبر تا مه)، حداکثر باران مؤثر در ماه مارس دریافت شده که برابر با ۲۱ درصد از کل باران مؤثر سالانه می باشد. همچنین نسبت مقدار بارش مؤثر به متوسط مجموع بارش ماهانه از ۵۹/۶۵% در ماه دسامبر تا ۸۰/۹% در ماه می در نوسان می باشد.