سال انتشار: ۱۳۹۰

محل انتشار: سی امین گردهمایی علوم زمین

تعداد صفحات: ۷

نویسنده(ها):

محمد آفرین – دانشجوی کارشناسی ارشد رسوب شناسی و سنگ شناسی رسوبی دانشگاه آزاد اسلام
محمد بومری – دکترای ژئوشیمی، دانشیار و عضو هیئت علمی دانشگاه سیستان و بلوچستان،
اسداله محبوبی – دکترای رسوب شناسی و سنگ شناسی رسوبی
محمدنبی گرگیج – دکترای چینه شناسی و فسیل شناسی، استادیار و عضو هیئت علمی دانشگاه سیستا

چکیده:

نهشته های ترشیاری- کواترنری مکران ساحلی، بیرون زدگی های وسیعی در سطح منطقه چابهارداشته که از مارن، ماسه سنگ و کنگلومرای دانه ریز تشکیل شده اند. بررسی های انجام شده رویبخش مارنی این نهشته ها، نظیر کلسیمتری و آنالیزهای ژئوشیمیایی نشان می دهد که مقدار آهکاین واحدهای سنگی پایین بوده و بین مقادیر ۹ الی ۲۸ درصد در تغییر می باشد. بنابراین به علت پایین بودن میزان آهک نهشته های مارنی منطقه چابهار، استفاده از اصطلاح مارن برای این سنگ ها از نظر تقسیم بندی زمین شناسی درست نبوده و بهتر است به آنها گلسنگ یا گلسنگ آهکی اطلاق نمود.کانی های رسی غالب در ترکیب این سنگ ها کلریت، کائولینیت، سریسیت، مونت موریلونیت، کلریت/سریسیت و کلریت/کائولینیت بوده و بیشتر دارای منشأ آواری می باشند. همچنین به منظور بررسیژئوشیمی و غلظت اکسیدهای عناصر اصلی این نهشته ها و قابلیت احتمالی تولید آجر رسی از آنها، ۱۰ نمونه از این سنگ ها در پنج موقعیت تیس، رمین، لیپار، گورانکش و خور گریندر برداشت و به روش XRF) در سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور مورد آنالیز قرار گرفتند. میانگینSiO2 وCl و SO3 ،L.O.I ،P2O5 ،TiO2 ،MnO ،CaO ،Na2O ،K2O ،MgO ،Fe2O3 ،Al2O3 بر حسب درصد وزنیwt%) تعیین شد. مقایسه داده ها و نتایج حاصل از تجزیه شیمیایی نمونه ها با استانداردهایشیمیایی آجر رسی، بیانگر آن است که میزانMgO و Fe2O3 ،SiO2 ،Al2O3 موجود تقریباً نزدیک به حد مجاز، میزان SO و ۳ CaO ،L.O.I کمتر از بیشینه در نظر گرفته شده و میزانCl نیز در نمونه ها بیشتر از حد مجاز می باشد. بنابر ویژگی های ژئوشیمیایی نمونه ها، بویژه پایین بودن اکسید کلسیم (آهک میزان درصد افت وزنی ناشی از حرارت،SO 3و بالا بودن میزان کلرCl) امکان استفاده از نهشته های گلسنگی (معروف به مارن) منطقه چابهار به عنوان ماده ای اولیه برای تولید آجر رسی با کیفیت مطلوب، اقتصادی و در حد انبوه وجود ندارد