سال انتشار: ۱۳۹۰

محل انتشار: اولین کنفرانس ملی هواشناسی و مدیریت آب کشاورزی

تعداد صفحات: ۹

نویسنده(ها):

رضوان طالب نژاد – دانشجوی سابق کارشناسی ارشد آبیاری و زهکشی، بخش مهندسی آب، دانشکده کشا
علیرضا سپاسخواه – استاد بخش مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شیراز
علی اکبر کامگار حقیقی – استاد بخش مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شیراز
شاهرخ زند پارسا – دانشیار بخش مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شیراز

چکیده:

مدیریت آب در کشاورزی وابسته به شناخت صحیح از نیاز آبی گیاه بوده و شرایط آب و هوایی منطقه عامل اصلی موثر برتبخیر تعرق گیاه می باشد. آب مورد نیاز جهت تبخیر-تعرق از رطوبت موجود در خاک تأمین می گردد. این رطوبت از طریقآبیاری و بارش یا از طریق صعود مویینگی از سطح آب زیرزمینی در دسترس ریشه گیاه قرار می گیرد. در مناطقی که شرایطآب و هوایی به گونه ای است که بارش موجب حضور آب زیرزمینی کم عمق در منطقه می گردد، تخمین قابل قبولی از تبخیرتعرق و کمک آب زیرزمینی گیاهان با نیاز آبی زیاد مثل برنج ،اهمیت فراوانی در مدیریت آب در مزرعه دارد. هدف از انجام اینپژوهش بررسی کمک آب زیرزمینی واقع در اعماق ۳۰، ۴۵ و ۶۰ سانتی متری) و مدیریت کم آبیاری (آبیاری غرقاب مستمر،آبیاری غرقاب متناوب چهار روز در میان و غرقاب متناوب هشت روز در میان) بر تبخیر تعرق برنج رقم قصرالدشتی در محیط گلخانه و بیلان آب خاک می باشد. کشت در داخل ستون هایی از جنس PVC که بطری پلاستیکی متصل بودند انجام گردید و سطح آب زیرزمینی از طریق ثابت نگه داشتن آب داخل بطری ها کنترل شد. تبخیر تعرق واقعی و تبخیر واقعی بر اساس بیلان حجمی آب محاسبه گردید. حداکثر کمک آب زیرزمینی به تبخیر تعرق در تیمار غرقاب متناوب ۴ روز در میان با عمق آب زیرزمینی ۳۰ سانتی متری مشاهده گردید که برابر ۴۰ درصد بوده است. در این پژوهش رابطه سیگموئید برازش داده شده بین تبخیر- تعرق تجمعی با شاخص سطح برگ به طور مجزا برای تیمار های غرقاب دائم و متناوب ارائه گردیده است. در این پژوهش همچنین رابطه کمک آب زیرزمینی به تبخیر تعرق واقعی برنج با عمق ایستابی و رابطه بین کمک آب زیرزمینی بهتبخیر با عمق ایستابی نیز ارائه گردیده است که میتواند در مدل سازی ها در شرایط آب و هوایی مشابه مورد استفاده قرارگیرد.