سال انتشار: ۱۳۸۸

محل انتشار: دهمین سمینار سراسری آبیاری و کاهش تبخیر

تعداد صفحات: ۸

نویسنده(ها):

فرید گلکار – کارشناس پژوهشی مرکز ملی تحقیقات و مطالعات باروری ابرها
منصوره سید حسنی – کارشناس ارشد پژوهش مرکز ملی تحقیقات و مطالعات باروری ابرها
جواد محجوبی – کارشناس ارشد، عضو کمیته ملی نخبگان ایران
کیانوش کشاورزیان – کارشناس ارشد، مرکز ملی تحقیقات و مطالعات باروری ابرها

چکیده:

باروری ابرها روشی است هوشمندانه و برنامه ریزی شده که با استفاده از آن می توان بارشی بیش از حالت طبیعی ابر بدست آورد. تکنولوژی باروری ابرها بیش از ۵۰ سال در دنیا سابقه داشته و با روشها و تجهیزات متفاوتی در کشورهای مختلف به اجرا گذاشته می شود. این فن آوری از سال ۷۷ از رصد خانه آب و هواشناسی روسیه به ایران انتقال یافت و در حدود ۷ دوره پروژه باروری ابرها از ابتدا تاکنون در ایران اجرا شده است. با توجه به نیاز آبی کشور، بحران کم آبی، در اختیار داشتن تکنولوژی باروری ابرها و نیز تجارب بدست آمده در پروژه های ایران مرکزی، بمنظور افزایش آب استحصالی ناشی از بارش و استفاده بهینه تر از منابع آب جوی پس از امکان سنجی های مقدماتی پروژه اجرایی فلات مرکزی در استانهای کرمان، یزد و فارس در سال آبی ۸۸-۸۷ تعریف و به مرحله اجرا گذاشته شد. این پروژه با استفاده از یک فروند هواپیمای آنتونوف ۲۶ تجهیز شده به سنجنده های پارامترهای جوی و دستگاههای پرتاب مواد باروری به درون ابر عمدتاَ در نواحی دید رادارهای هواشناسی متعلق به مرکز ملی باروری ابرها که در استانهای یزد و کرمان مستقر می باشند از ۱۰ دی ۸۷ لغایت ۳۰ فروردین ۸۸ در این منطقه اجرا شد. یکی از نقاط قوت این پروژه همکار و مشارکت استانها در اجرای این پروژه و در نتیجه نظارت گام به گام مشترک بین مجریان و متقاضیان از جمله شرکت آب منطقه ای استان کرمان بر نحوه اجرا و ارزیابی این پروژه ها می باشد از نکات مهم دیگر این پروژه استقلال مرکز ملی تحقیقات و مطالعات باروری ابرها از متخصصین و مشاورین روسی در اجرای این پروژه می باشد. بطور کلی در طول دوره اجرای پروژه فلات مرکزی ۸۰ پرواز انجام شد. مواد مورد استفاده جهت تزریق درون ابر شامل یدید نقره و نیتروژن مایع می باشد که جمعاَ ۱۸۴۹۴ پیروپاترون یدید نقره و ۱۳۲۱ دقیقه نیتروژن مایع در ابرهای فراز استان های مذکور شلیک شده است. در این مقاله سعی شده است نحوه اجرا و ارزیابی پروژه فلات مرکزی با تأکید بر استان کرمان بیان گردد. در این راستا خلاصه ای از گزارش برخی از پروازهای عملیاتی در استان های مذکور، مناطق تحت تأثیر مواد(منطقه هدف) در هر ماه در استان ها و نتایج اجرای پروژهو یا بعبارتی میزان آب استحصال شده در اثر باروری ابرها در هر ماه در فلات مرکزی بویژه استان کرمان به وضوح بیان شده است.