سال انتشار: ۱۳۹۱

محل انتشار: سومین همایش علوم و فناوری مواد فعال سطحی و صنایع شوینده

تعداد صفحات: ۹

نویسنده(ها):

زهرا بنایی – کارشناس واحد تحقیق و توسعه شرکت گلتاش (وابسته به شرکت پاکسان)

چکیده:

پوست و چشم در اثر تماسهای ارادی یا تصادفی با مواد شوینده، عضو بسیار آسیب پذیر می باشد و از آنجایی که عموماً مصرف کنندگان محصولات بهداشتی انتظار سودمندی از این گونه محصولات را بدون ایجاد هیچ گونه عارضه ای دارند، ارزیابی ایمنی این فراورده ها مضاف بر بررسی پایداری، کیفیت و اثر بخشی آنها امری لازم و ضروری می باشد. مواد بهشداستی و یا محصولات گوناگون موضعی تأثیرات سمی و تحریک زایی بالقوه ای بر روی پوست و چشم دارد، لذا طراحی آزمون های معتبر و قابل تصدیق برای پایش و کشف این تأثیرات در گذشته و حال مورد توجه محققین بوده است. انتخاب بهترین تکنیک ها به وسیله تفاوت های مهمی که از نظر محدوده کاربرد و قابلیت پیشگویی بین آنها وجود دارد متمایز شده اند و مشکل اصلی زمانی که بین نتایج آزمایشگاهی In vivo (درون تن) و In vitro (برون تن) مقایسه صورت می گیرد مشخص می شود. لذا مهمترین نکته در انتخاب آزمون های تعیین تحریک زایی چشمی و پوستی، استفاده از یک تکنیک قابل اعتماد و تکارر پذیر است. در گذشته بیشتر ازمون های ایمنی محصولات آرایش و بهداشتی بر روی حیوانات مورد ارزیابی قرار می گرفته و لذا تعداد زیادی از حیوانات در این گونه آزمون ها قربانی شده اند. از این رو کمیسیون اتحادیه اروپا به منظور حفظ حقوق حیوانات، ایجاد روش ه ای جدید را مورد توجه قرار داده ا نجام این گونه آزمون ها (حیوانی) را ممنوع کرده است. لذا اکنون بیشتر تحقیقات به سمت جایگزینی آزمایش های In vitro (در محیط های ساختگی) به جای In vivo (بر روی موجود زنده) متمرکز شده است. یکی از مهم ترین آزمون های In vitro (برون تن) که اخیراً مورد توجه قرار گرفته، استفاده از کشت سلول های چشم و پوست می باشد و محققین استفاده از این روش را به منظور ارزیابی اسمنی فراورده های بهداشتی دقیق تر و با نتایج آزمون های حیوانی نزدیک تر دانسته اند. از این گروه آزمون ها (استفاده از سلول) می توان به روش MTT در آزمون Recounstructed Human Epidermis (R.H.E) و Human Cornea Epithelium (HCE) اشاره نمود. در دو آزمون مذکور با استفاده از روش رنگ سنجی MTT می توان درصد سلول های زنده پوست و یا چشم را پس از مواجه با سورفکتانت یا شوینده مورد نظر ارزیابی نمود و در پایان با توجه به نتایج به دست آمده محرک یا صدمه زا بودن فرآورده را برای چشم پوست انسان پیش بینی کرد.